Liên kết website








Đề tài khoa học
Nghiên cứu chỉ số độ cứng động mạch ở bệnh nhân tăng huyết áp
[Đăng ngày: 16/10/2016]
Tăng huyết áp là một trong các nguyên nhân gây tử vong và tàn tật hàng đầu hiện nay. Phì đại thất trái là biểu hiện cận lâm sàng của tổn thương tim ở bệnh nhân tăng huyết áp.
Phì đại thất trái thúc đẩy rối loạn chức năng nội mạc, quá trình thiếu máu cơ tim, suy tim và dần dần dẫn đến tử vong. Các biện pháp làm chậm sự tăng lên khối lượng cơ thất trái có liên quan với sự giảm biến cố tim mạch và tử vong ở bệnh nhân tăng huyết áp. Độ cứng động mạch là một chỉ số tiên lượng quan trọng và cũng là một mục tiêu điều trị trong tăng huyết áp.
Nhiều nghiên cứu đã chứng minh độ cứng động mạch là một yếu tố nguy cơ độc lập của các biến cố tim mạch và tử vong ở những người bị tăng huyết áp cũng như không bị tăng huyết áp. Tăng độ cứng động mạch gây tăng áp lực lên thất trái và lâu ngày sẽ đẫn đến phì đại thất trái. Trong điều trị tăng huyết áp, giảm độ cứng động mạch cũng  giúp làm chậm tiến triển của phì đại thất trái. Có nhiều phương pháp đo độ cứng động mạch, trong đó độ cứng động mạch tính toán bằng phương pháp đo huyết áp lưu động 24 giờ (AASI: ambulatory arterial stiffness index) được chứng minh có mối tương quan chặt chẽ với các chỉ số độ cứng động mạch truyền thống và được đề xuất sử dụng như những chỉ số này.
Từ tháng 6/2014 đến tháng 5/2015, nhóm tác giả nghiên cứu Lê Văn Dũng- Viện Vệ sinh phòng dịch Quân đội là Lưu Công Thức- Bệnh viện 103, Học viện Quân Y tiến hành “ Nghiên cứu chỉ số độ cứng động mạch bằng phương pháp đo huyết áp 24 giờ ở bệnh nhân tăng huyết áp có phì đại thất trái”.
Đối tượng nghiên cứu gồm 87 bệnh nhân tăng huyết áp, được chia thành hai nhóm: nhóm có phì đại thất trái gồm 54 bệnh nhân và nhóm không có phì đại thất trái gồm 33 bệnh nhân. Chẩn đoán phì đại thất trái theo tiêu chuẩn hội nghị Penn.
Theo tác giả nghiên cứu, các đối tượng nghiên cứu được đo huyết áp 24 giờ bằng máy đo huyết áp lưu động (ABPM) SpaceLabs 90207 của Hoa Kỳ với thời gian đo ban ngày (từ 6 giờ - 22 giờ) 20 phút/ lần và ban đêm (từ 22 giờ - 6 giờ) 60 phút/ lần.
Cách tính chỉ số độ cứng lưu động AASI được tính theo công thức của Yan Li và cộng sự (2006): AASI = 1 – ( hệ số gốc hồi quy HATTr/HATT). Hệ số gốc hồi quy HATTr/HATT được xác định bằng phương trình hồi quy tuyến tính giữa HATTr và HATT 24 giờ của đối tượng: y = ax + b. Trong đó, y là huyết áp tâm trương (HATTr); x là huyết áp tâm thu (HATT); a là hệ số góc hồi quy giữa HATTr và HATT; b là hằng số. Từ phương trình hồi quy tuyến tính, tính được AASI = 1-a.
Tác giả Lương Công Thức phân tích kết quả nghiên cứu cho thấy các đặc điểm nhân trắc, các xét nghiệm sinh hoá và các thuốc điều trị được coi là có liên quan đến độ cứng động mạch ở hai nhóm đối tượng nghiên cứu không có sự khác biệt. Thời gian tăng huyết áp ở nhóm có phì đại thất trái là 6,4 năm cao hơn so với nhóm không có phì đại thất trái là 4,15 năm.
Độ cứng động mạch tăng làm tăng sức cản ngoại vi, tăng hậu gánh. Khi đó, cơ tim phải tăng sức co bóp bù vào sự tăng lên sức cản ngoại vi dẫn đến quá trình tăng lên về cả đường kính và chiều dài sợi cơ tim, hậu quả làm cho thất trái dày lên. Nghiên cứu trước đây về độ cứng động mạch cho thấy độ cứng động mạch ở người bình thường có liên quan với tuổi, giới và chỉ số vòng bụng/ vòng mông.
Kết quả nghiên cứu cho thấy các yếu tố tuổi, giới, vòng bụng/ vòng mông, tăng cholesterol không có liên quan với chỉ số AASI ở bệnh nhân tăng huyết áp có phì đại thất trái. Trong khi đó, thời gian tăng huyết áp có liên quan với chỉ số AASI. Những người có thời gian tăng huyết áp trên 5 năm có chỉ số AADI cao hơn những người tăng huyết áp từ 5 năm trở xuống. Tác giả nghiên cứu cho rằng ảnh hưởng của các đặc điểm nhân trắc đến độ cứng động mạch ở những người bình thường rõ rệt hơn ở bệnh nhân tăng huyết áp có phì đại thất trái. Trong khi đó, thời gian bị tăng huyết áp có liên quan với độ cứng động mạch nhiều hơn. Phân tích tương quan giữa chỉ số AASI và khối lượng cơ thất trái ở những bệnh nhân phì đại thất trái cho thấy chỉ số này cũng phù hợp với nhiều nghiên cứu khác trên thế giới.
Độ cứng động mạch tăng làm tăng gánh nặng lên thất trái, thúc đẩy quá trình phì đại thất trái. Vì thế kiểm soát huyết áp và làm giảm độ cứng động mạch giúp ngăn ngừa quá trình phì đại thất trái.
Tác giả Lương Công Thức có kết luận cho nghiên cứu là chỉ số AASI ở bệnh nhân tăng huyết áp có phì đại thất trái cao hơn ở bệnh nhân không có phì đại thất trái. Ở những bệnh nhân tăng huyết áp có phì đại thất trái có chỉ số AASI có tương quan thuận chặt chẽ với chỉ số khối lượng cơ thất trái. Thời gian tăng huyết áp cũng có liên quan với chỉ số AASI ở bệnh nhân tăng huyết áp có phì đại thất trái.
Các nhà khoa học chứng minh chế độ ăn hợp lý sẽ giúp làm giảm nguy cơ mắc bệnh lý tim mạch. Một số điểm cần lưu ý trong chế độ ăn phù hợp với sức khỏe tim mạch như sau:
- Giảm muối: chế độ ăn giảm muối giúp giảm và kiểm soát tăng huyết áp.
- Giàu kali: thiếu kali làm ảnh hưởng tới huyết áp, gây rối loạn nhịp tim. Chế độ ăn bổ sung kali giúp kiểm soát huyết áp hiệu quả hơn. Các thức ăn giàu kali bao gồm chuối, cam, lê, mận chín…
- Nhiều rau, trái cây, ngũ cốc..
- Tránh thức ăn chế biến sẵn.
- Dùng dầu ăn thay vì dùng mỡ động vật để tránh chất béo bão hòa.
- Mua thịt chưa chế biến, bạn chế biến bằng đồ không có chất béo bão hòa và transfat.
- Tránh thức ăn và đồ uống có nhiều đường.
- Bạn đừng dùng bơ kèm mayonaise khi chế biến thức ăn, bạn chỉ nên dùng một trong hai thứ này mà thôi.
- Bạn có thể uống rượu với lượng rượu vừa phải
- Nếu có thể, bạn nên đến bác sỹ dinh dưỡng để được tư vấn về chế độ ăn hợp lý.
- Chế độ ăn vùng Địa Trung Hải giúp làm giảm yếu tố nguy cơ tim mạch. Nguyên lý của chế độ ăn này là: nhiều rau, nhiều quả, nhiều cá ăn kèm với bánh mì, ngũ cốc, khoai tây, đậu, củ, sữa chua… ngoài ra chế độ ăn này có rất ít thịt, ít chất béo (bơ, dầu dừa, dầu cọ, thịt) thay vào đó là nhiều chất béo không bão hòa (dầu ôliu); cuối cùng chế độ ăn này kèm theo một chút rượu đỏ.
Văn Hanh
Chi tiết
Các tin khác
Tìm kiếm
    

  



 

THỜI TIẾT
Độ ẩm:
Gió:
Thống kê online

Đang online: 293

Số lượt truy cập: 9361130
SỞ Y TẾ TỈNH KHÁNH HÒA
Khu liên cơ Số 2, 03 Hàn Thuyên, TP. Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa
Điện thoại: 058.3822987 Fax: 058.3827908 Email:syt@khanhhoa.gov.vn
Website: https://syt.khanhhoa.gov.vn
Chịu trách nhiệm chính: BS. CK2 Lê Văn Khoa - Giám đốc Sở Y tế tỉnh Khánh Hòa 
Chung nhan Tin Nhiem Mang