Tại Hội nghị thường niên lần thứ IX Hội Tiết niệu – Thận học Việt Nam (VUNA), PGS.TS Vũ Lê Chuyên – Chủ tịch Hội có bài báo cáo tổng quan “Những cập nhật mới trong chẩn đoán và điều trị ung thư tuyến tiền liệt”.
Theo PGS.TS Vũ Lê Chuyên việc tầm soát đại trà ung thư tiền liệt tuyến vẫn có những ưu điểm, hiện có nhiều báo cáo nghiên cứu đưa ra chứng cứ khuyến cáo cần điều chỉnh về biên độ và mức độ của tầm soát bệnh lý.
Về phương diện phẫu thuật ngày càng có nhiều nghiên cứu của Mỹ, Đức và nhiều nước ở Châu Âu cho thấy ích lợi của phẫu thuật loại bỏ khối ung thư trên bệnh nhân ung thư tuyến tiền liệt có di căn xa.
Đối với điều trị nội khoa cho bệnh nhân kháng cắt tinh hoàn, các nghiên cứu đã đúc kết phương pháp điều trị ung thư tiền liệt tuyến chưa cắt tinh hoàn, có di căn; khẳng định điều trị nội tiết không đem lại lợi ích sống còn trên ung thư tiền liệt tuyến có di căn; nên sử dụng các thuốc nhắm trúng đích hủy cốt bào để phòng ngừa biến cố trên xương và triệu chứng do xương trong ung thư tiền liệt tuyến kháng cắt tinh hoàn. Một lưu ý khác là ung thư tiền liệt tuyến kháng cắt tinh hoàn cần được tiếp cận sớm với chuyên gia trong chăm sóc giảm nhẹ triệu chứng hoặc dịch vụ chuyên chăm sóc giảm nhẹ. Chất lượng sống của bệnh nhân ung thư tiền liệt tuyến kháng cắt tinh hoàn đang ngày càng được nhiều nhà khoa học quan tâm nghiên cứu; điều trị đa mô thức, đa chuyên khoa vẫn là mô hình đang cần đạt đến trong thời điểm hiện nay.
Một báo cáo khác của tác giả Trần Đình Hà, Mai Trọng Khoa cùng cộng sự Trung tâm Y học hạt nhân và ung bướu Bệnh viện Bạch Mai về cấy hạt phóng xạ I – 125 điều trị ung thư tiền liệt tuyến. Đây là phương pháp kết hợp giữa kỹ thuật xạ trị liều thấp và kỹ thuật xạ trị chiếu trong (kỹ thuật y học hạt nhân). Kỹ thuật được thực hiện bằng cách cấy các hạt phóng xạ I-125 vào khối u tiền liệt tuyến dưới hướng dẫn của siêu âm. Liều lượng bức xạ và sự phân bố của các hạt I-125 trong tiền liệt tuyến được thực hiện qua một phần mềm lập kế hoạch xạ trị chuyên biệt. Các hạt I-125 với kích thước nhỏ 4,5 x 0,8mm được bọc trong vỏ titanium kín, phát tia gamma năng lượng thấp: 35 keV, thời gian bán rã vật lý khoảng 60 ngày sẽ có tác dụng tiêu diệt tế bào ung thư tại chỗ mà ít ảnh hưởng cũng như bảo tồn tối đa các mô lành và cơ quan lành xung quanh. Phương pháp điều trị cấy hạt phóng xạ I-125 đòi hỏi có sự phối hợp giữa các bác sĩ ung bướu, y học hạt nhân, chẩn đoán hình ảnh, thận tiết niệu, gây mê hồi sức...
Theo nhóm nghiên cứu việc lựa chọn bệnh nhân phù hợp và đảm bảo chất lượng quy trình là yếu tố quan trọng để điều trị thành công: Tại Trung tâm Y học hạt nhân và ung bướu Bệnh viện Bạch Mai đã điều trị thành công 02 trường hợp ung thư tiền liệt tuyến đầu tiên bằng cấy hạt I-125.
Ung thư tiền liệt tuyến là bệnh lý ác tính, tiến triển chậm và đa dạng, cá biệt có những trường hợp tiến triển nhanh và bệnh nhân chết vì ung thư hoặc triển vọng sống trên 10 năm kể từ khi phát hiện bệnh. Xét nghiệm PSA được sử dụng để tầm soát ung thư tiền liệt tuyến từ năm 1986 tại Mỹ. Năm 2013 Hội Tiết niệu Mỹ đã bỏ từ “tầm soát” thay bằng cụm từ “phát hiện sớm” ung thư tiền liệt tuyến. Để phát hiện sớm, bác sĩ sẽ khám trực tràng bệnh nhân, nếu có bất thường sẽ có chỉ định các xét nghiệm như xét nghiệm PSA; đây là chất do tiền liệt tuyến tiết ra một lượng nhỏ vào máu; khi PSA cao hơn bình thường có thể tiền liệt tuyến bị nhiễm trùng, viêm hoặc ung thư.
Tiền liệt tuyến là cơ quan tiết ra chất tinh dịch, tuyến này chỉ có ở đàn ông. Tiền liệt tuyến nằm sát đáy bàng quang, bao quanh một phần niệu đạo. Mỗi khi tiền liệt tuyến bị bệnh sẽ có các triệu chứng rối loạn đường tiểu và bàng quang. Ung thư tiền liệt tuyến thường gặp ở các nước Tây Âu, Bắc Mỹ. Ở nước ta, gần đây ung thư tiền liệt tuyến được phát hiện nhiều hơn và là nỗi lo của đàn ông lớn tuổi.
Lâm Quyên