Tại Hội nghị khoa học điều dưỡng bệnh viện Đa khoa tỉnh Khánh Hòa mở rộng được tổ chức vào tháng 10/2015, cử nhân Trần Huỳnh Thư cùng cộng sự đã có báo cáo đề tài “Đánh giá – kết quả ứng dụng điều trị - chăm sóc vết thương khuyết hỏng phần mềm bằng máy hút áp lực âm”.
Các vết thương khuyết hỏng phần mềm cấp và mạn tính trên cơ thể gây nhiều ảnh hưởng xấu đến người bệnh về mặt thể xác lẫn tinh thần, việc điều trị thường khó khăn và kéo dài. CN Trần Huỳnh Thư cùng cộng sự đã đặt cho mình câu hỏi, làm thế nào để rút ngắn thời gian điều trị, đạt hiệu quả cao, tiết kiệm cho những người bệnh có vết thương khuyết hỏng phần mềm.
Tác giả đã thực hiện nghiên cứu từ tháng 6/2013 đến tháng 6/2015 trên 13 trường hợp với tiêu chuẩn lựa chọn bệnh nhân có vết thương mới, phức tạp, lộ các thành phần quan trọng như xương, thần kinh, mạch máu, thiếu da không thể che phủ, hoặc vết thương nhiễm khuẩn cấp, rộng và tiên lượng khó chậm liền bằng kỹ thuật thay băng thông thường, các nhiễm trùng mạn tính, không mọc tổ chức hạt. Quy trình được áp dụng là băng kín và đồng thời hút ở vết thương (Vacuum Assisted Closure-VAC). Đối với giai đoạn xử lý vết thương trước khi đặt VAC, cắt lọc sạch các tổ chức hoại tử nếu có, sau đó đặt thiết bị VAC sau khoảng 6-12 giờ để tránh mất máu. Kỹ thuật đặt VAC gồm 6 bước, cắt xốp theo hình dáng và kích thước tương tự vết thương, nhẹ nhàng đặt xốp phủ kín, bề mặt đáy vết thương. Nếu tổn thương là viêm rò phức tạp, xốp phải được chèn đầy ngóc ngách; Dùng băng dính dạng màng chuyên dụng dán từ vùng da lành xung quanh vết thương che kín xốp, sao cho biến vết thương hở thành kín hoàn toàn; Cắt tạo cửa sổ có kích thước khoảng 0,5 cm ở băng dính nói trên tại vị trí giữa vết thương; Dán đầu nối của ống hút vào cửa sổ ở băng dính vừa được tạo. Sau đó, lắp ống hút vào đầu nối, lắp đầu còn lại của ống hút vào bình chứa dịch trong máy hút; Bật công tắc cho máy hoạt động. Không khí trong vết thương được hút ra và xốp xẹp xuống theo hình mép vết thương; Hút dịch trong vết thương qua toàn bộ xốp, theo ống dẫn chảy vào bình chứa đặt trong máy hút.
Căn cứ vào từng tổn thương cụ thể để có chế độ hút và áp lực hút. Chế độ hút liên tục đối với vết thương rộng, sâu, tiết nhiều dịch, nhiều ngóc ngách; Chế độ hút ngắt quãng (hút 10 phút, dừng 1 phút) với áp lực hút từ 150-175mmHg đối với những vết thương kích thước lớn đang trong giai đoạn phù nề lớn; Chế độ hút ngắt quãng lớn (hút 10 phút, dừng 1 phút) với áp lực hút từ 125-150 mmHg đối với những vết thương kích thước nhỏ, phù nề vừa phải; Sau giai đoạn sử dụng ứng dụng VAC, thực hiện khâu vết thương kỳ II, hoặc ghép da, hoặc tạo hình phần mềm bằng vạt tại chỗ, hoặc vạt từ xa khi vết thương mọc tổ chức hạt.
Kết quả nghiên cứu cho thấy với các bệnh lý gồm viêm xương, nhiễm trùng sau mỗ đặt dụng cụ, nhiễm trùng do đái tháo đường túyp II, nhiễm trùng do áp xe phần mềm và nhiễm trùng do khuyết hỏng phần mềm; thời gian trung bình đặt VAC là 13,25 ngày, thời gian trung bình đặt VAC nhiễm trùng do viêm xương là 19,5 ngày, số ngày điều trị trung bình 46 ngày. Đối với nhiễm trùng do đái tháo đường túyp II thời gian trung bình đặt VAC là 9 ngày, số ngày điều trị trung bình 38,3 ngày. Tổng số lần thay băng của tất cả người bệnh tham gia nghiên cứu là 26 lần trong khi nếu không đặt VAC, số lần thay băng của điều dưỡng sẽ là 134 lần, đồng thời nhờ áp dụng hệ thống hút VAC cũng góp phần làm giảm đau trong thay băng, giảm nhiễm trùng thứ phát trong thủ thuật, giảm tỷ lệ đoạn chi nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh.
Ngô Thanh