Ngày 28/12/2017, Thứ Trưởng Bộ Y tế Lê Quang Cường đã ký ban hành Quyết định số 5842/QĐ-BYT về việc phê duyệt và công bố báo cáo mức độ sẵn sàng cho phát triển và ứng dụng Công nghệ thông tin (CNTT) ngành y tế năm 2017. Theo đó các đơn vị trực thuộc Bộ Y tế; các Sở Y tế tỉnh, thành phố tổ chức nghiên cứu và có giải pháp đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong phạm vi quản lý.
Ngày 29/12, Bộ Y tế tổ chức Hội nghị trực tuyến đánh giá kết quả thực hiện tin học hóa trong quản lý khám, chữa bệnh và thanh toán Bảo hiểm y tế năm 2017, xây dựng kế hoạch năm 2018 tại 63 điểm cầu trong cả nước. Thứ trưởng Bộ Y tế Phạm Lê Tuấn tham dự và chủ trì Hội nghị tại điểm cầu Hà Nội. Tham dự Hội nghị còn có đại diện Bảo hiểm xã hội Việt Nam, Lãnh đạo các Vụ/Cục/Văn phòng Bộ Y tế, các bệnh viện trực thuộc Bộ Y tế. Phát biểu khai mạc Hội nghị, PGS.TS. Phạm Lê Tuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế ghi nhận biểu dương và đánh giá cao những nỗ lực cố gắng của toàn thể các cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong ngành y tế và các cán bộ, viên chức ngành bảo hiểm xã hội đã đạt được trong năm 2017. Đồng thời đề nghị trong thời gian tới Thủ trưởng các đơn vị cần quán triệt, nâng cao tinh thần trách nhiệm, quan tâm chỉ đạo sát sao các đơn vị thuộc quyền quản lý nghiên cứu, thực hiện đúng và đầy đủ các văn bản quy định của cơ quan quản lý nhà nước, giảm thiểu tối đa các sai sót kỹ thuật. Bên cạnh đó, đồng chí Thứ trưởng cũng đề nghị Giám đốc các Sở Y tế, Thủ trưởng các cơ sở khám, chữa bệnh thường xuyên phối hợp, làm việc chặt chẽ với các Vụ/Cục chức năng của Bộ Y tế, các đơn vị có liên quan của BHXH Việt Nam; đồng thời báo cáo những khó khăn, vướng mắc về cơ quan quản lý trực tiếp là Sở Y tế hoặc Bộ Y tế để giải quyết kịp thời. Thứ trưởng Phạm Lê Tuấn mong rằng thông qua Hội nghị, các đại biểu cần chỉ ra những khó khăn, vướng mắc, bất cập và nguyên nhân cụ thể, để năm 2018 toàn Ngành Y tế phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ, cũng như yêu cầu của việc kết nối liên thông dữ liệu khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế phục vụ công tác khám chữa bệnh của người dân.
Tại Hội nghị các đại biểu đã nghe báo cáo kết quả thực hiện ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý khám, chữa bệnh và thanh toán Bảo hiểm y tế năm 2017 một số khó khăn vướng mắc cũng như nhiệm vụ trọng tâm năm 2018. Theo đó: Năm 2017 là năm bản lề để thực hiện Nghị quyết 68 của Quốc hội Khóa 13 về kết nối, liên thông dữ liệu khám, chữa bệnh BHYT giữa ngành y tế và cơ quan BHXH. Mặc dù dữ liệu khám, chữa bệnh BHYT giữa cơ sở khám, chữa bệnh đã kết nối với hệ thông tin giám định của cơ quan BHXH. Tính đến ngày 26/12/2017 theo thống kê trên hệ Thông tin giám định BHYT của BHXHVN kết quả liên thông dữ liệu toàn quốc đạt 98,3%; tỷ lệ gửi hồ sơ đúng ngày là 40,2%; chỉ có 79% cơ sở khám chữa bệnh chuyển dữ liệu lên Cổng của Bộ Y tế; trong đó, tuyến trung ương là 83,82%, tuyến tỉnh 81%, tuyến huyện 74,40%, tuyến xã 80,38%, cơ sở y tế bộ, ngành và y tế tư nhân chỉ đạt 42-54%. Bên cạnh những kết quả đã đạt được, trong năm 2017 còn tồn tại nhiều khó khăn vướng mắc như: còn thiếu, chưa hoàn thiện, chưa đồng bộ hệ thống văn bản Quy phạm pháp luật quy định trong lĩnh vực khám, chữa bệnh, công nghệ thông tin; chưa có văn bản hướng dẫn thuê dịch vụ công nghệ thông tin; nguồn nhân lực và cơ sở trang thiết bị về công nghệ thông tin tại các cơ sở khám chữa bệnh còn thiếu chưa được nâng cấp đồng bộ. Bên cạnh đó một số cơ sở y tế chưa/thực hiện không đúng bộ mã DMDC do Bộ Y tế ban hành cũng như không đúng mã DMDC đã được SYT và BHXH cấp tỉnh thống nhất; ngoài ra cơ sở khám, chữa bệnh tuyến xã hoàn toàn không có lưới điện, Internet để thực hiện cập nhật, trích chuyển dữ liệu. Cùng với đó BHXH ban hành văn bản hướng dẫn không thống nhất, không phù hợp với quy định của pháp luật cũng như tính thực tiễn tĩnh nhân văn của BHYT và ý kiến chỉ đạo của cơ quan quản lý về y tế đã gây ra không ít khó khăn cho cơ sở y tế thực hiện… Thời gian tới Ngành Y tế chỉ đạo tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong công tác quản lý khám, chữa bệnh và thanh toán BHYT, tiếp tục hoàn thiện hệ thống CNTT tại các đơn vị, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị có liên quan thực hiện tốt việc trích xuất dữ liệu sang cổng tiếp nhận dữ liệu của cơ quan BHXH cũng như cổng tiếp nhận dữ liệu của Bộ Y tế.
Tại Hội nghị các đại biểu đã được nghe hướng dẫn cách ghi thông tin một số trường dữ liệu trong Bảng XML ban hành kèm theo quyết định số 4210/QĐ-BYT, đồng thời thảo luận trao đổi, giải đáp về kết quả thực hiện cũng như khó khăn vướng mắc trong quá trình thực hiện quản lý cũng như xây dựng danh mục thuốc thanh toán bảo hiểm y tế. Cũng tại Hội nghị này Bộ Y tế cũng đã Công bố Quyết định tặng Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Y tế cho các 39 tập thể và 75 cá nhân có thành tích xuất dắc trong công tác tin học hóa khám, chữa bệnh BHYT giai đoạn 2015-2016.
Nghị quyết số 36a/NQ-CP về Chính phủ điện tử ngày 14/10/2015 đã chỉ rõ “Trong những năm qua, Đảng, Chính phủ luôn quan tâm, coi trọng phát triển ứng dụng công nghệ thông tin, đặc biệt là ứng dụng CNTT trong các cơ quan nhà nước. Nhiều văn bản quy phạm pháp luật đã được ban hành, tạo hành lang pháp lý cho việc thúc đẩy ứng dụng CNTT. Công nghệ thông tin được coi là một công cụ hữu hiệu tạo lập phương thức phát triển mới và bảo vệ Tổ quốc; là động lực quan trọng phát triển kinh tế tri thức, xã hội thông tin, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong quá trình hội nhập quốc tế; góp phần đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, bảo đảm phát triển nhanh và bền vững đất nước”. Việc thực hiện tin học hóa ngành y tế đòi hỏi phải triển khai đồng bộ và tuần tự nhiều nhóm công việc, trong đó có công tác đánh giá thực trạng và xếp hạng về mức độ sẵn sàng về ứng dụng công nghệ thông tin của các đơn vị trong ngành. Việc có một Bộ chỉ số đánh giá, xếp hạng mức độ sẵn sàng ứng dụng CNTT (Health ICT Index, HII) ngành y tế, dựa trên dữ liệu về thực trạng ứng dụng CNTT trong ngành, sẽ giúp các đơn vị thấy được điểm mạnh, điểm còn hạn chế của đơn vị mình để có các biện pháp, chính sách phù hợp nhằm cải thiện, nâng cao ứng dụng CNTT-TT hỗ trợ hiệu quả cho hoạt động quản lý điều hành và chuyên môn. Bộ Thông tin và Truyền thông với tư cách là Bộ chủ quản ngành dọc về ứng dụng công nghệ thông tin, có chức năng giám sát và theo dõi thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin của các Bộ và cơ quan ngang bộ đã có hoạt động thu thập dữ liệu và tạo lập phương pháp đánh giá, xếp hạng. Hoạt động này thể hiện trong Thông tư số 06/2013/TT-BTTTT ngày 07/3/2013 và Công văn số 565/THH-THHTQT ngày 14/8/2014, xin ý kiến góp ý về phương pháp đánh giá với mục đích xếp hạng mức độ ứng dụng công nghệ thông tin của cơ quan nhà nước. Trong ngành y tế, công tác đánh giá và báo cáo hàng năm về thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin do Cục Công nghệ thông tin thực hiện. Dựa trên các yêu cầu báo cáo của Bộ Thông tin và Truyền thông, các yêu cầu nêu trong Bộ Tiêu chí đánh giá chất lượng bệnh viện (Quyết định số 4858/QĐ-BYT, ngày 03/12/2013), Cục đã tham mưu cho Lãnh đạo Bộ Y tế ban hành Quyết định số 3219/QĐ-BYT ban hành Biểu mẫu báo cáo tình hình ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành (ngày 30/7/2015). Đây là công việc còn mới và còn nhiều thách thức trong khâu thu thập số liệu và xử lý các kết quả thu nhận được. Hơn nữa, số liệu báo cáo định kỳ mang tính định tính và định lượng thô, chưa áp dụng cách thức để so sánh được giữa các nhóm cơ quan và đơn vị trong ngành. Trước tình hình đó, Cục Công nghệ thông tin đã xin ý kiến chỉ đạo của Lãnh đạo Bộ Y tế và được phép tiến hành những bước đầu tiên trong xây dựng Bộ chỉ số và phương pháp đánh giá, xếp hạng về mức độ sẵn sàng ứng dụng CNTT trong ngành y tế. Sau quá trình nghiên cứu và xây dựng HII, Cục CNTT đã tham mưu Lãnh đạo Bộ Y tế ký Quyết định số 7562/QĐ-BYT ngày 29/12/2016 ban hành 05 Bộ chỉ số đánh giá mức độ sẵn sàng về ứng dụng CNTT trong ngành y tế. Dựa trên Quyết định số 3219/QĐ-BYT và Quyết định số 7562/QĐ-BYT, Cục CNTT đã tổng hợp và viết báo cáo HII đưa ra những đánh giá, xếp hạng về mức độ sẵn sàng cho phát triển và ứng dụng CNTT-TT dựa trên cơ sở số liệu thu thập được từ các khối: các đơn vị thuộc Bộ, các Sở Y tế, các bệnh viện/viện có giường bệnh, các trường đại học/cao đẳng, các viện/trung tâm.
Thanh Tùng