Theo các bác sĩ răng hàm mặt, trẻ từ 6 tháng tuổi sẽ mọc răng sữa đầu tiên là răng cửa hàm dưới, đến 1 tuổi trẻ có khoảng 6 chiếc răng. Trẻ đến 2 tuổi sẽ có 20 chiếc răng ở hai hàm trên và dưới. Việc mọc răng ở trẻ không giống nhau vì phụ thuộc vào việc bổ sung can xi cho trẻ trong quá trình người mẹ mang thai có đủ không.
Răng hàm đầu tiên ở trẻ thường mọc khoảng 13 tháng đến 19 tháng tuổi đối với hàm trên và trong khoảng 14 tháng đến 18 tháng tuổi đối với răng hàm dưới. Răng hàm của trẻ là răng hàm sữa, răng sẽ tồn tại theo quá trình lớn lên của trẻ đến năm 6 tuổi. Sau 6 tuổi răng hàm cũng như răng sữa sẽ bắt đầu rụng dần, chuyển sang giai đoạn thay răng vĩnh viễn.
Khi trẻ mọc răng hàm, trẻ có những biểu hiện như chảy nước dãi nhiều, sốt nhẹ, quấy khóc; trẻ thích nhai, thích cắn, thấy bất cứ vật dụng nào trong tầm tay trẻ đều cho vào miệng cắn; nướu sưng to, đỏ; trẻ bỏ ăn, thức đêm không ngủ, tiêu chảy.
Theo các bác sỹ răng hàm mặt, tình trạng đau nhức, sốt mọc răng, trẻ bỏ bữa, chán ăn là điều bình thường. Các phụ huynh đừng bắt ép trẻ phải ăn; hãy chia thành 6-8 bữa ăn thay vì 3-4 bữa ăn như bình thường; mỗi lần trẻ chỉ cần ăn từng chút ít. Thức ăn của trẻ nên hầm nhừ, mềm, dạng cháo loãng, súp, dễ nuốt không phải nhai. Nước ép hoa quả, đồ uống mát giúp nướu trẻ đỡ sưng đau.
Đối với triệu chứng tiêu chảy, các phụ huynh cần theo dõi phân của trẻ, tình trạng sức khỏe của trẻ để xử lý kịp thời, vì tiêu chảy ngoài dấu hiệu trẻ mọc răng hàm còn có thể là những bệnh khác. Nếu trẻ tiêu chảy liên tục hãy đưa đến bệnh viện. Chú ý giữ gìn vệ sinh răng miệng, lấy khăn mềm lau miệng và lau răng khi trẻ vừa ăn xong; cho bé sử dụng những đồ vật có chất liệu không làm hại đến sức khỏe, nên phòng ngừa trẻ đưa đồ vật vào miệng nhai. Nếu trẻ sốt cao, tiêu chảy kéo dài nên đưa trẻ đi khám bác sĩ. Các chuyên gia răng hàm mặt cho biết, răng hàm là răng dễ bị sâu nhất ở trẻ nhỏ, do răng nằm trong cùng, khó vệ sinh, thức ăn dễ đọng lại, gây mảng bám vào răng tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn hình thành, phát triển và gây bệnh.
Có những phụ huynh chủ quan, cho răng sữa sẽ được thay thế bằng răng vĩnh viễn, đây là sai lầm vì răng sữa có vai trò quan trọng trong việc định hình cho răng vĩnh viễn mọc đúng vị trí, không bị xô lệch.
Nguyên nhân gây sâu răng chủ yếu là đồ ngọt và chế độ vệ sinh răng miệng của trẻ. Chất đường trong đồ ngọt nếu sử dụng quá nhiều không tốt cho trẻ; tạo điều kiện cho vi khuẩn tấn công; thay vì sử dụng đường trong các loại đồ ăn chế biến sẵn, các phụ huynh cần bổ sung đường qua hoa quả, trái cây. Sau khi ăn đồ ăn có đường nên tập cho trẻ thói quen súc miệng bằng nước trắng sạch sẽ. Trẻ cần được chải răng ít nhất mỗi lần sau mỗi bữa ăn; chải răng đúng cách, nhẹ nhàng, ngăn ngừa mảng bám dẫn đến sâu răng.
Các bác sĩ cho biết, nếu nhổ răng hàm sữa mà trẻ chưa đến tuổi thay răng (dưới 6 tuổi), lợi của trẻ sẽ bị khô lại, răng hàm vĩnh viễn sẽ mọc lên khó khăn, có thể chèn răng gây ảnh hưởng cấu trúc của hàm răng. Khi răng bị sâu, tùy giai đoạn, nếu mới sâu có thể trám răng; nếu răng bị vi khuẩn tàn phá nặng nề, có thể phải nhổ bỏ răng. Trẻ nên hạn chế ăn đồ ngọt vào buổi tối, đánh răng và súc miệng bằng nước muối trước khi đi ngủ và sau khi thức dậy vào buổi sáng. Cha mẹ cần quan sát, nếu răng của trẻ xuất hiện điểm ố vàng là dấu hiệu quá trình sâu răng hình thành.
Đối với chải răng đúng cách, cần đặt bàn chải nghiêng 45 độ về hướng đường viền nướu răng mặt ngoài, chải 6-8 lần phần kẽ răng và các khe nướu; chải xung quanh 4 bề mặt răng, lưu ý chải theo hướng vuông góc với mặt đất, giúp lông bàn chải di chuyển vào kẽ răng lấy đi thức ăn thừa và vi khuẩn. Bàn chải nên dùng loại lông mềm, chải răng nhẹ nhàng, không dùng lực nhiều gây tổn thương vùng lợi của trẻ; nên đưa trẻ đi khám nha sĩ 3-6 tháng /lần./.
Hồng Hoa