Chất thải tại bệnh viện là những chất thải ra trong quá trình điều trị, chẩn đoán, chăm sóc và sinh hoạt trong môi trường bệnh viện. Chất thải bệnh viện bao gồm chất thải lây nhiễm, chất thải phóng xạ, chất thải hóa học, các bình có chứa áp suất, chất thải thông thường. Chất thải bệnh viện có đặc tính lý hóa và sinh hóa, vừa là nguồn ô nhiễm môi trường vừa là nguồn lây nhiễm.
Vấn đề quản lý và xử lý chất thải y tế phải đồng bộ bao gồm từ khâu thu gom, phân loại, vận chuyển và tiêu hủy trong đó vấn đề thu gom phân loại phụ thuộc rất nhiều vào ý thức và sự cộng tác của nhân viên y tế. Trong khi đó tại nhiều bệnh viện thực sự vấn đề này còn thiếu được quan tâm.
Tháng 5/2014 tác giả nghiên cứu Mai Thị Tiết, Nguyễn Thanh An tiến hành nghiên cứu “Đánh giá nhận thức, thái độ của nhân viên y tế đối với việc thu gom, phân loại chất thải y tế tại Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai”.
Đối tượng nghiên cứu là Điều dưỡng – Nữ hộ sinh – Kỹ thuật viên và Hộ lý của các khoa lâm sàng và cận lâm sàng.
Phương pháp thu thập số liệu: Phỏng vấn trực tiếp Điều dưỡng – Nữ hộ sinh – Kỹ thuật viên và Hộ lý dựa vào bộ câu hỏi đã chuẩn bị trước.
Theo báo cáo của nhóm tác giả nghiên cứu, kết quả nghiên cứu cho thấy có 560 đối tượng nghiên cứu tham gia; trong đó Điều dưỡng chiếm 58,7%; Hộ lý 17,1%; Nữ hộ sinh 15,4%; Kỹ thuật viên 8,8%.
Kiến thức của Điều dưỡng – Nữ hộ sinh – Kỹ thuật viên và Hộ lý trong công tác quản lý và xử lý chất thải, kết quả nghiên cứu cho thấy: Kiến thức về định nghĩa chất thải y tế: Điều dưỡng – Nữ hộ sinh – Kỹ thuật viên và Hộ lý có kiến thức đúng về định nghĩa chất thải thông thường tỷ lệ chung là (77,7%) và chất thải y tế nguy hại là (97,3%).
Kiến thức về phân loại chất thải y tế: Điều dưỡng – Nữ hộ sinh – Kỹ thuật viên và Hộ lý các khoa phòng trả lời đúng về các nhóm chất thải tỷ lệ chung là (90,9%) và các loại chất thải lây nhiễm tỷ lệ chung là (95,5%).
Kiến thức về quy trình quản lý và xử lý chất thải y tế: Kiến thức của Điều dưỡng – Nữ hộ sinh – Kỹ thuật viên và Hộ lý về thời gian lưu giữ tối đa chất thải y tế nguy hại trong bệnh viện chỉ đạt tỷ lệ (90,9%), kiến thức về phương pháp tiêu hủy chất thải y tế nguy hại là (93,9%) và mã màu túi, thùng đựng chất thải đạt tỷ lệ cao.
Về thái độ của Điều dưỡng – Nữ hộ sinh – Kỹ thuật viên và Hộ lý trong công tác quản lý và xử lý chất thải: Mức độ về tầm quan trọng của công tác quản lý và xử lý chất thải hiện nay, hơn  90,9% điều dưỡng các khoa phòng đều cho là rất quan trọng.
Mức độ quan tâm đến công tác quản lý và xử lý chất thải: Tỷ lệ chung: Rất quan tâm là 88,4%, quan tâm là 11,1%, không quan tâm là 0,5%. Tỷ lệ riêng: Rất quan tâm của đối tượng Nữ hộ sinh và Hộ lý từ (91,9 – 96,9%) cao hơn các đối tượng khác với p<0,05.
Mức độ tích cực trong việc tham gia lớp tập huấn về quản lý và xử lý chất thải
Mức độ tích cực là 93,9%, mức độ thỉnh thoảng là 6,1%.
Mức độ yên tâm đối với các phương tiện thu gom chất thải và phương tiện phòng hộ cá nhân mà bệnh viện trang bị:
Tỷ lệ chung: Rất yên tâm là 40,5%, yên tâm là 53,6%, không yên tâm là 5,9%.
Tỷ lệ riêng: Không yên tâm của đối tượng điều dưỡng là 8,8% cao hơn so với các nhóm đối tượng khác, với p<0,05.
Tác giả nghiên cứu Mai Thị Tiết khuyến nghị cần tăng cường giáo dục, truyền thông nhằm thay đổi hành vi cho nhân viên y tế trong bệnh viện về phân loại, thu gom và xử lý chất thải y tế để phòng chống nhiễm khuẩn bệnh viện.
Cần tổ chức nhiều lớp tập huấn về công tác quản lý và xử lý chất thải y tế cho nhân viên y tế, nhất là cho nhân viên y tế mới.
Ngô Thanh