Theo báo cáo của Viện Pasteur Nha Trang về kết quả hoạt động dự án cải thiện tình trạng dinh dưỡng trẻ em khu vực miền Trung, do Bác sỹ chuyên khoa II Phùng Thanh trình bày ngày 31/3/2015 tại Hội nghị phòng chống dịch và hoạt động y tế khác cho thấy trong 5 năm từ 2010-2014, mức độ giảm trung bình hàng năm về tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi thể nhẹ cân khu vực miền Trung là 1%, cao hơn toàn quốc (0,8%).
Cụ thể năm 2014 tỷ lệ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân ở trẻ em dưới 5 tuổi chung cho toàn khu vực miền Trung gồm 11 tỉnh, thành phố là Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận là 14,3%. Qua giám sát của viện Pasteur Nha Trang một số tỉnh đạt kết tốt là Đà Nẵng (3,9%); Khánh Hòa (11,8%); Thừa Thiên Huế (12,4%); tỉnh Quảng Nam đạt kết quả 14,6% (mục tiêu 14,5%), Quảng Ngãi đạt 15,7% (mục tiêu 15,6%) giảm được 0,3% so với năm 2013, trong khi toàn khu vực giảm được 0,8%. Theo đánh giá của bác sỹ Phùng Thanh với xu hướng giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân của khu vực miền Trung như vậy là thuận lợi để có thể đạt được mục tiêu của chiến lược quốc gia về giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ dưới 5 tuổi thể nhẹ cân ở giai đoạn 2011-2015.
Đối với tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ dưới 5 tuổi thể thấp còi chung cho 11 tỉnh năm 2014 đạt 25,6%, giảm được 1,0% so với năm 2013. Những tỉnh thành phố có tỉ lệ đạt tốt là Đà Nẵng 14%, Khánh Hòa 22,9%, Bình Định 24,7%. Một số tỉnh có tỷ lệ suy dinh dưỡng thể thấp còi cao là Quảng Bình 30,8%; Phú Yên 28,4%; Bình Thuận 28,3%; Quảng Nam 27,5%. Cũng theo đánh giá của bác sỹ Phùng Thanh mức độ giảm trung bình hàng năm của tỷ lệ suy dinh dưỡng thể thấp còi khu vực miền Trung trong 5 năm qua là 1,2% cao hơn so với toàn quốc là 1,1%. Với kết quả như hiện nay, miền Trung có thể thực hiện thành công chỉ tiêu của quốc gia về dinh dưỡng giai đoạn 2011-2020 là giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng thể thấp còi ở trẻ em dưới 5 tuổi xuống còn 26% vào năm 2015.
Theo đánh giá của Viện Pasteur Nha Trang, 100% Ban chỉ đạo phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em của các tỉnh thành phố đã thường xuyên chỉ đạo các hoạt động truyền thông, kiểm tra, giám sát hỗ trợ về dinh dưỡng. phối hợp tốt với ngành giáo dục – đào tạo tổ chức các lớp tập huấn kiến thức về dinh dưỡng cho các nhân viên cấp dưỡng và giáo viên mầm non, phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ, Liên đoàn Lao động tổ chức các hội thi tìm hiểu kiến thức cho bà mẹ và phụ nữ, truyền thông rộng khắp về ích lợi của nuôi con bằng sữa mẹ tại những vùng trọng điểm. Giám sát chặt chẽ các hoạt động cho trẻ uống vitamin A, điều tra đánh giá tình trạng dinh dưỡng bà mẹ và trẻ em nghiêm túc.
Đối với công tác kiện toàn, nâng cao chất lượng hoạt động của các cộng tác viên, y tế thôn bản được quan tâm, hiện nay các địa phương luôn đảm bảo ít nhất 01 cộng tác viên dinh dưỡng trên thôn bản, tổ dân phố. Gần 1900 lớp tập huấn cho mạng lưới cộng tác viên , y tế thôn bản để nâng cao kỷ năng tiếp cận và tổ chức hoạt động đạt kết quả cao tại địa phương.
Công tác truyền thông giáo dục sức khỏe được ưu tiên đặt lên hàng đầu tác động trực tiếp tại hộ gia đình, mỗi cá nhân và cả cộng đồng quan tâm, thực hành các biện pháp phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em. Cụ thể trong năm 2014 đã có hơn 7000 lần thực hành dinh dưỡng cho bà mẹ có con dưới 2 tuổi được tổ chức, gần 7500 bài truyền thông dinh dưỡng cho các phụ nữ mang thai, các nhóm đối tượng có con có nguy cơ bị suy dinh dưỡng, đồng thời tin bài được phát sóng trên loa truyền thanh, Đài Phát thanh truyền hình, báo, bản tin được quan tâm thường xuyên theo từng chủ đề, chủ điểm phòng chống suy dinh dưỡng tại từng địa phương.
Trong năm 2014, toàn khu vực có khoảng 11.300 trẻ bị suy dinh dưỡng nặng được nhận các sản phẩm hồi phục dinh dưỡng; hơn 176.600 gia đình có trẻ bị suy dinh dưỡng, trẻ ốm đã được các cộng tác viên dinh dưỡng, nhân viên y tế đến tư vấn tìm giải pháp phù hợp liên quan đến cải thiện dinh dưỡng cho từng gia đình.
Ngoài ra một số tỉnh có sự hỗ trợ của các nguồn từ các tổ chức phi chính phủ về đường, sữa, dầu ăn, đậu nành, bột đa vi chất dinh dưỡng, vitamin tổng hợp…Bên cạnh đó các địa phương đã triển khai tốt hoạt động khám tư vấn dinh dưỡng tại Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản, các phòng khám tư vấn dinh dưỡng tại các tuyến để hỗ trợ kịp thời về nhân lực, chuyên môn, kỹ thuật cho tuyến dưới, triển khai tốt các hoạt động khám sàng lọc, điều trị, hỗ trợ cho các trẻ suy dinh dưỡng cấp tính.
Bác sỹ Phùng Thanh, cũng đưa ra một số vấn đề với các tỉnh thành phố cần thực hiện để hoạt động phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em được tốt hơn như các giải pháp phối hợp liên ngành cần có chất lượng, đặc biệt chú ý công tác truyền thông giáo dục dinh dưỡng cho các đối tượng đích, duy trì ổn định mạng lưới công tác viên, y tế thôn bản nhất là vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn.
Đối với Ban điều hành Quốc gia cần có thông báo sớm kết quả điều tra giám sát dinh dưỡng và chỉ tiêu giám sát dinh dưỡng về địa phương cho cả 3 đơn vị (Trung tâm Y tế Dự phòng, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản và Trung tâm Truyền thông Giáo dục sức khỏe), làm cơ sở để phối hợp xây dựng kế hoạch sớm từ đầu năm trình cơ quan thẩm quyền phê duyệt.
Biên soạn tài liệu tập huấn chuyên môn phù hợp cho từng đối tượng (cán bộ tuyến tỉnh, huyện, xã và cộng tác viên dinh dưỡng) nhất là các kiến thức để phòng chống suy dinh dưỡng thể thấp còi ở trẻ em dưới 5 tuổi.
Cho phép địa phương sử dụng kinh phí hoạt động truyền thông giáo dục dinh dưỡng triển khai các hoạt động truyền thông đặc thù phù hợp cho từng vùng, không dàn trải tất cả các hoạt động truyền thông cho mọi địa bàn. Ưu tiên tập trung kinh phí cho triển khai các hoạt động tại các vùng có trẻ bị suy dinh dưỡng cao, vùng đặc biệt khó khăn.
Xây dựng nguồn kinh phí để tập huấn cho cán bộ các ban ngành có liên quan và cho các cộng tác viên dinh dưỡng.
Có hình thức hỗ trợ phù hợp để ổn định mạng lưới cộng tác viên dinh dưỡng.
Bảo Trâm