Theo GS Hiromi Shinya, người Nhật Bản, hiện đang làm việc tại Trường Đại học Y Albert Einstein, khi ăn cần nhai kỹ thức ăn, bản thân ông nhai thức ăn 30-50 lần, đối với thức ăn cứng, khó tiêu nhai 70 lần.
GS Hiromi giải thích, khi nhai kỹ sẽ kích thích tiết nước bọt, giúp thức ăn được trộn đều với dịch dạ dày và dịch mật, hỗ trợ quá trình tiêu hóa. Kích thước thức ăn mà thành một có thể hấp thu được là 15micron (tương đương 0,015mm). Với những thức ăn lớn sẽ không được hấp thu mà bị đào thải ra ngoài, cho nên không nhai kỹ dù có ăn no cơ thể cũng chỉ hấp thu được 3/10 mà thôi. Những thức ăn không được tiêu hóa sẽ bị thối, lên men bất thường trong ruột, sinh ra chất độc hại, làm cơ thể phải tiết ra enzyme để giải độc. Vì vậy nếu thực hiện chế độ ăn cân đối cũng có khả năng bị thiếu chất, thiếu vi lượng. Ngay cả những người béo phì do thừa calo nhưng vẫn bị thiếu chất, nguyên nhân chính là do chế độ ăn không hợp lý và thói quen không nhai kỹ, dẫn đến tiêu hóa kém.
GS Hiromi cho rằng, khi nhai kỹ làm cho lượng đường máu tăng lên trong khi ăn, gây ức chế cảm giác thèm ăn, tránh việc ăn quá nhiều, có hiệu quả giảm cân. Một lợi ích nữa là nhai kỹ giúp tiêu diệt các ký sinh trùng ngay trong khoang miệng. Khi nhai kỹ thức ăn giúp lượng enzyme tiêu tốn trong cơ thể ít hơn nhiều so với khi thức ăn chưa được tiêu hóa hoàn toàn đã bị tống vào dạ dày. Giảm được lượng enzyme dùng cho tiêu hóa làm giảm tiêu hao lượng enzyme diệu kỳ trong cơ thể, tăng lượng enzyme dùng để duy trì sự cân bằng nội môi trong cơ thể, ví dụ giải độc, phục hồi sức khỏe, cung cấp năng lượng cho cơ thể. Kết quả sức đề kháng, miễn dịch cơ thể tăng lên góp phần kéo dài tuổi thọ. Khi áp dụng ăn uống đúng cách như lời khuyên của GS Hiromi, ông cho rằng khoảng 6 tháng tình trạng dạ dày, đường ruột cải thiện đáng kể, giảm hẳn các triệu chứng xì hơi, phân có mùi khó chịu. Ông nhắc nhở phải biết cân đối tốt các loại thực phẩm và nhai kỹ khi ăn; ăn no chỉ tám phần mười, không ăn quá no; sẽ giúp tiết kiệm được enzyme trong cơ thể.
GS Hiromi nhận xét, hiện nay con người đang quên nguyên tắc cơ bản là ăn đồ tươi mới, mà đang ăn chủ yếu các “thực phẩm chết” không chứa enzyme. Ngay cả thức ăn của vật nuôi cũng tương tự. Ông bày tỏ, động vật ăn thịt chỉ ăn các loài động vật ăn cỏ; Khi săn được con mồi chúng ăn ruột trước hết, nơi có các enzyme tiêu hóa thực vật vì chúng không có enzyme phân giải thực vật. Do vậy động vật ăn thịt có thể hấp thu được các loại thực vật đã và đang được tiêu hóa trong dạ dày, đường ruột của động vật ăn cỏ. Ông nhấn mạnh quy luật tự nhiên; động vật ăn thịt chỉ ăn động vật ăn cỏ, động vật ăn cỏ chỉ ăn thực vật. Nếu không tuân thủ sẽ có những hậu quả, mà bệnh bò điên là ví dụ cụ thể, khi cho bò ăn thức ăn chứa bột thịt xương để tăng hàm lượng protein và canxi trong sữa bò.
GS Hiromi đưa ra đề nghị về ăn uống, tỷ lệ cân đối giữa thực phẩm thực vật và động vật là 85% và 15%; Ngũ cốc, hạt, đỗ chiếm 50%; Rau củ quả chiếm 35%; thực phẩm động vật chiếm 10 – 15%. Với ngũ cốc chọn những loại không chế biến tinh. Đối với thực phẩm động vật nên chọn loại có thân nhiệt thấp hơn thân nhiệt con người, ví dụ như cá. Chọn thực phẩm tươi mới, chưa qua tinh chế, cố gắng giữ nguyên trạng thái tự nhiên chưa qua chế biến. Hạn chế sữa, sản phẩm từ sữa, hạn chế bơ thực vật, ăn đồ chiên, rán. Ông lưu ý, thói quen ăn uống hình thành qua từng ngày, do vậy cần phải thay đổi và hình thành thói quen ăn uống từ khi còn bé.
Qua công tác khám chữa bệnh, GS Hiromi nhận xét những người bị bệnh do thói quen ăn uống xáo trộn, cách ăn uống sai lầm, thói quen sinh hoạt không điều độ. Ở Mỹ, từ khi có công bố của Quốc Hội năm 1977 về hướng dẫn chế độ ăn uống, đến năm 1990 tỷ lệ mắc bệnh ung thư và số người chết vì ung thư có xu hướng giảm. Tuy nhiên vấn đề là nếu mua thực phẩm chọn loại tươi ngon, không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, phân bón hóa học thì giá thành khá cao. GS Hiromi lưu ý công tác truyền thông, lý giải phân tích ý nghĩa của dinh dưỡng tốt, sâu sắc; giúp mọi người thay đổi thói quen ăn uống hàng ngày là rất quan trọng.
Một thực tế, nhiều người đến độ tuổi trung niên, mắc những bệnh giống cha mẹ mình như đái tháo đường, tăng huyết áp, bệnh tim mạch, ung thư … do họ “thừa hưởng” những thói quen xấu của bố mẹ về thực hành dinh dưỡng. Trong quá trình lớn lên, trẻ tiếp nhận vô thức các “thói quen” trong gia đình, phương pháp nấu nướng, chu kỳ cuộc sống … hoàn toàn không phải do gen di truyền gây bệnh. Do vậy, các trẻ em cần được thừa hưởng các thói quen tốt như chọn đồ ăn tốt, đồ uống tốt, sinh hoạt điều độ, không lạm dụng thuốc … để có được sức khỏe tốt.
Mỗi người cần có trách nhiệm đánh giá những thói quen của mình, đó là thói quen tốt hay xấu để có sự chỉnh sửa, thay đổi ngay từ bây giờ.
Văn Hanh