Huyện Vạn Ninh có 12 xã và 01 thị trấn, theo báo cáo của Trung tâm Y tế huyện Vạn Ninh, hiện toàn huyện có 274 người nghiện ma túy, trong đó Thị trấn Vạn Giã nhiều nhất có 98 người; xã Đại Lãnh có 54 người; xã Vạn Bình có 30 người; xã Vạn Long có 20 người.

Thực hiện chỉ đạo của Sở Y tế về việc triển khai Thông tư liên tịch số 17/2015/TTLT-BYT-BLĐTBXH-BCA ngày 09/7/2015 của Bộ Y tế, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, Bộ Công An quy định thẩm quyền, thủ tục và quy định xác định tình trạng nghiện ma túy. Trung tâm Y tế Vạn Ninh đã phối hợp các ban, ngành tại địa phương thành lập các phòng cai nghiện và xác định nghiện tại các Trạm Y tế trên địa bàn huyện: 03 trạm thực hiện tốt Vạn Giã, Vạn Lương, Đại Lãnh, Vạn Thắng. Cử cán bộ đã tham gia tập huấn phụ trách công tác xác định nghiện và tổ chức cai nghiện tại từng xã trên địa bàn. Tổng số cán bộ đã được tập huấn 18; phối hợp với chính quyền địa phương trong công tác xác định nghiện và cai nghiện.
Kết quả thực hiện năm 2016, tại Trạm Y tế Vạn Giã có 42 trường hợp đã được tiếp nhận và thực hiện xác định tình trạng nghiện ma túy; số trường hợp có nghiện ma túy là 42; số trường hợp điều trị cắt cơn là 3; ở Trạm Y tế Vạn Hưng có 05 trường hợp được tiếp nhận; Trạm Y tế Vạn Thắng có 25 trường hợp được tiếp nhận; Trạm Y tế Vãn Lương có 10 trường hợp được tiếp nhận và có 02 trường hợp điều trị cắt cơn. Năm 2017, tại Trạm Y tế Vạn Giã tăng lên trường hợp tiếp nhận là 102; số trường hợp có nghiện ma túy là 56, có 07 trường hợp điều trị cắt cơn; ở Trạm Y tế Vạn Hưng có 11 trường hợp được tiếp nhận; Vạn Thắng có 02 trường hợp và Đại Lãnh có 06 trường hợp tiếp nhận thực hiện xác định tình trạng nghiện ma túy.
Về thuận lợi, Lãnh đạo Trung tâm Y tế huyện Vạn Ninh cho rằng có sự quan tâm của các đơn vị liên quan, Trung tâm Y tế Vạn Ninh đã triển khai được các điểm tư vấn và điều trị trên địa bàn huyện. Cán bộ y tế được tập huấn thường xuyên về kiến thức tư vấn cũng như phát hiện và điều trị nghiện tại cộng đồng. Có thuốc đầy đủ, đẩm bảo trong quá trình điều trị cắt cơn nghiện; triển khai được phòng uống Methadone tại Đội Y tế Dự phòng (hiện có 48 người điều trị Methadone).
Về khó khăn gặp phải là kinh phí hoạt động còn hạn chế và điều tiết kinh phí tại các trạm chậm, không kịp thời. Công tác tuyên truyền, kỹ năng truyền thông trong quần chúng nhân dân còn hạn chế.
Trung tâm Y tế huyện Vạn Ninh có khuyến nghị là kinh phí hoạt động phải được chi kịp thời như: Kinh phí phát sinh trong tháng, tiền phụ cấp cho cán bộ tư vấn viên. Tổ chức các lớp tập huấn nâng cao để cán bộ y tế tiếp nhận các kiến thức mới để thực hiện tốt cho công việc.
Còn tại Thị xã Ninh Hòa, đã thực hiện là Trung tâm Y tế Ninh Hòa cơ sở 2, nhân sự có 08 cán bộ. Trong năm 2017, số người nghiện ma túy được tư vấn là 127 lượt, xác định tình trạng nghiện và cắt cơn giải độc có 04 trường hợp.
Về thuận lợi, Lãnh đạo Trung tâm Y tế thị xã Ninh Hòa cho rằng cơ sở phòng ốc Cơ sở phòng ốc được cải tạo, sửa chữa nâng cấp; trang thiết bị được đầu tư đảm bảo cho việc tư vấn, khám, xét nghiệm và cấp phát thuốc điều trị. Cán bộ y tế xác định tình trạng nghiện tại 2 cơ sở được cấp giấy chứng nhận điều trị nghiện; sự phối hợp tốt giữa Cơ sở điều trị và Công an thị xã, Công an phường Ninh Hiệp, Ninh Thủy trong việc xác định tình trạng nghiện, quản lý và bảo vệ an ninh, trật tự tại Cơ sở.

Về khó khăn, Lãnh đạo Trung tâm Y tế thị xã Ninh Hòa cho rằng cán bộ y tế tại 26/27 xã, phường chưa được tập huấn cấp giấy chứng nhận điều trị nghiện, khó khăn việc xác định tình trạng nghiện tại các y tế xã, phường; thời gian phối hợp để xác định tình trạng đối tượng sử dụng trái phép chất ma túy giữa Y tế và Công an chưa phù hợp; cơ quan y tế chưa tiếp cận được đối tượng sử dụng chất gây nghiện để đánh giá lâm sàng. Việc xác định nghiện chỉ qua kiểm tra test nhanh nước tiểu có biên bản do công an lập và xác nhận của đối tượng. Số người nghiện trong cộng đồng còn cao, chưa tự nguyện tiếp cận để xác định tình trạng nghiện và điều trị tại cộng đồng. Cơ sở được cải tạo từ cơ sở có sẵn tại đơn vị, nên phòng ốc nhỏ hẹp và thiếu phòng nên phải sử dung lồng ghép cho các hoạt động; nhân viên kiêm nhiệm; thiếu biên chế nhân sự; chế độ làm việc vào ngày nghỉ (thứ bảy, chủ nhật, ngày lễ, tết) chưa có cơ chế thanh toán, ưu đãi phù hợp và hỗ trợ cho nhân sự kiêm nhiệm. Kinh phí hoạt động tại cơ sở Methadone không được cấp từ cơ quan cấp trên, nguồn thu phí còn hạn chế phần nào có ảnh hưởng đến hoạt động của đơn vị.
Trung tâm Y tế thị xã Ninh Hòa đề ra giải pháp như: UBND thị xã tiếp tục quan tâm chỉ đạo thực hiện Quyết định 181/QĐ-UBND, ngày 22/01/2015; Kế hoạch số 1347/KH-UBNDngày 06/3/2015 của UBND tỉnh Khánh Hòa về tăng cường chỉ đạo công tác phòng, chống, kiểm soát và cai nghiện ma túy trong tình hình mới. UBND các xã, phường, các cơ quan ban ngành đoàn thể tăng cường phối hợp ngành Y tế tuyên truyền vận động đến gia đình và đối tượng nghiện ma túy tự nguyện tham gia thực hiện việc xác định tình trạng nghiện và điều trị thay thế chất gây nghiện bằng Methadone, tham gia Mô hình điểm tư vấn, chăm sóc, hỗ trợ điều trị cai nghiện tại cộng đồng. Tăng cường hoạt động nhóm đồng đẳng, tiếp cận tư vấn và giới thiệu cơ sở tư vấn, điều trị đến đối tượng nghiện ma túy tại các tụ điểm và trong cộng đồng; cơ sở TYT Ninh Thủy đang trong quá trình xây dựng. Tập huấn và cấp giấy chứng nhân điều trị nghiện cho cán bộ Y tế tại các xã, phường. Cần sự phối hợp chặt chẽ với cơ quan công an trên địa bàn trong việc rà soát, xác định đối tượng nghiện, để có giải pháp giáo duc hỗ trợ điều trị nghiện tại cơ sở Methadone và trong cộng đồng. Cơ quan cấp trên xem xét cấp kinh phí, biên chế nhân sự để đảm bảo cho hoạt động của cơ sở điều trị Methadone. Thực hiện đúng chế độ làm việc vào ngày nghỉ (thứ bảy, chủ nhật, ngày lễ, tết), chế độ ưu đãi phù hợp cho cán bộ, nhân viên làm việc tại cơ sở Methadone, kể cả đối với nhân viên kiêm nhiệm.
Hồng Sơn