Ngày 02/10/2018, Sở Y tế tỉnh có công văn số 3106/SYT-NVY về việc hưởng ứng Ngày Thị giác thế giới năm 2018, ngày 11/10/2018 với chủ đề “Chăm sóc mắt cho mọi người dù ở bất kỳ nơi đâu”.
Ngày Thị giác thế giới nhắc nhở mọi người quan tâm đến đôi mắt và các hoạt động chăm sóc bảo vệ mắt. Trên thế giới, hiện có khoảng 314 triệu người mù và thị lực thấp, cần khám mắt định kỳ. Cứ 5 giây, thế giới có thêm 1 người bị mù và cứ 1 phút thế giới có thêm một trẻ bị mù. 90% người mù sống ở các nước nghèo và đang phát triển với các điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế khó khăn, Việt Nam được xếp trong nhóm các nước này.
Tại Việt Nam, hiện có khoảng 2 triệu người mù lòa, 1/3 trong số đó là những người nghèo không có tiền điều trị mang lại ánh sáng. 83% người mù được cho là có thể phòng chữa được (bao gồm 69% là có thể chữa được và 15% là có thể phòng ngừa được). Qua điều tra chung cho thấy, tật khúc xạ là nguyên nhân chính gây giảm thị lực; bệnh đục thủy tinh thể vẫn là nguyên nhân gây mù lòa hàng đầu, chiếm tỷ lệ 66,1%. Tiếp theo là các bệnh gây mù: Bán phần sau nhãn cầu (16,6%), bệnh glôcôm (6,5%), sẹo giác mạc (5,6%), teo nhãn cầu (3,2%), tật khúc xạ (2,5%) và mắt hột 1,7%... Đáng quan tâm hiện nay là tật khúc xạ (cận thị, viễn thị, loạn thị) đang ngày càng phổ biến, với tỷ lệ mắc khoảng 10 - 15% ở học sinh nông thôn, 30 - 35% ở thành phố. Nếu tính riêng nhóm trẻ từ 6 - 15 tuổi (lứa tuổi cần ưu tiên được chỉnh kính) cả nước có khoảng gần 3 triệu em mắc tật khúc xạ, trong đó 2/3 bị cận thị.
Ngày Thị giác thế giới lần đầu tiên được tổ chức vào năm 1998 với mục đích nâng cao nhận thức của toàn cầu về tình trạng mù lòa, suy giảm thị lực và việc phục hồi các chức năng thị giác. Từ năm 2000, Ngày Thị giác thế giới trở thành “Chương trình thị giác 2020: Quyền được nhìn thấy”.
Đây là sáng kiến của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và Tổ chức Phòng chống mù lòa quốc tế (IAPB) nhằm nhắc nhở mọi người tầm quan trọng của việc bảo vệ đôi mắt và chữa trị cho các bệnh nhân bị khiếm thị. Mục tiêu của chương trình này là giảm thiểu và loại bỏ các bệnh mù lòa có thể tránh khỏi trên toàn thế giới cho đến năm 2020.
Hàng năm, các quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam thường tổ chức rất nhiều hoạt động để hưởng ứng ngày này, điển hình như: tăng cường công tác truyền thông về thông điệp của Ngày thị giác thế giới; tổ chức khám mắt, cấp thuốc và tư vấn chăm sóc mắt cho người cao tuổi; vận động gây quỹ nhằm nâng cao cơ sở hạ tầng, đào tạo bác sĩ nhãn khoa, hoặc hỗ trợ phẫu thuật mắt cho bệnh nhi; tổ chức các hội thi nhằm nâng cao nhận thức của mọi người về việc bảo vệ thị giác. Nhân Ngày Thị giác thế giới năm 2018, Sở Y tế Khánh Hòa đã chỉ đạo các đơn vị trong toàn ngành tổ chức tuyên truyền phổ biến kiến thức về chăm sóc, bảo vệ mắt và cách nhận biết, dự phòng một số bệnh lý về mắt cho bệnh nhân và người nhà bệnh nhân. Tổ chức khám mắt, cấp thuốc và điều trị miễn phí cho các đối tượng chính sách, người nghèo, người cao tuổi tùy thuộc vào khả năng và kinh phí vận động của đơn vị.
Các bác sĩ nhãn khoa khuyến cáo người dân cần chăm sóc mắt nhiều hơn bằng những biện pháp đơn giản như dinh dưỡng hợp lý; tạo điều kiện cho mắt nghỉ ngơi sau một thời gian làm việc; bảo vệ mắt khi đi ra ngoài…Bởi theo các bác sĩ chế độ dinh dưỡng hợp lí luôn là một trong những yếu tố được ưu tiên hàng đầu, vì mắt luôn cần được bổ sung dưỡng chất từ bên trong. Do đó, chúng ta nên ăn uống đủ chất và tăng cường những thực phẩm có lợi cho mắt như: rau củ, trái cây có màu cam, vàng, đỏ, hoặc ngũ cốc, cá biển…
Không một đôi mắt nào có thể hoạt động liên tục mà vẫn sáng khỏe, chính vì vậy hãy cho mắt nghỉ ngơi sau mỗi 20 phút làm việc trước màn hình điện tử bằng cách nhắm mắt 20 giây và nhìn ra xa 6m. Ngoài ra, hãy ngủ đủ giấc và tránh thức khuya để đôi mắt luôn tràn đầy sức sống.
Khi đi ra ngoài, nên trang bị cho mắt loại kính râm có khả năng chống tia UVA, UVB và giảm độ sáng chói tốt. Vì nếu chiếu trực tiếp vào mắt, các tia UVA, UBV có thể gây bỏng mắt, nóng rát mi mắt, khiến mắt cộm, ngứa, khô rát. Tình trạng này kéo dài có nguy cơ dẫn đến mù loà. Ngoài ra môi trường ánh sáng quá mạnh sẽ khiến mắt phải nheo và điều tiết liên tục, từ đó dễ gây mỏi mắt. Không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ hô hấp, khói thuốc lá còn là tác nhân dẫn đến tình trạng khô mắt và suy giảm thị lực; mọi người cần tránh xa khói thuốc lá để bảo vệ mắt.
Song song với việc tự chăm sóc, các bác sĩ khuyến cáo người dân nên đi kiểm tra mắt định kỳ, người bình thường 1 lần/năm; khám sàng lọc các bệnh tật khúc xạ từ 3 - 6 tháng/lần; những bệnh nhân bị bệnh glôcôm nên đo nhãn áp định kỳ; trong trường hợp khi có bất thường về mắt cần phải đến ngay các cơ sở chuyên khoa mắt để được khám, tư vấn và điều trị kịp thời.
Hoa Phượng