Hoạt động của hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm gây dịch được thực hiện theoThông tư số 54/2015/TT-BYT ngày 28/12/2015 do Bộ Y tế ban hành về việc hướng dẫn chế độ thông tin báo cáo và khai báo bệnh, dịch bệnh truyền nhiễm trong toàn quốc.
Bên cạnh đó, để làm rõ đặc điểm dịch tễ học, tác nhân gây bệnh, véctơ truyền bệnh và các yếu tố nguy cơ; giai đoạn 2017-2020, Bộ Y tế triển khai hệ thống giám sát trọng điểm cho một số bệnh ưu tiên như hội chứng cúm (ILI), hội chứng nhiễm trùng hô hấp cấp tính nặng (SARI), bệnh tay chân miệng để thu thập được số liệu chính xác, kịp thời, đầy đủ làm cơ sở dự báo, lập kế hoạch phòng chống dịch bệnh trong các năm tiếp theo.
Về tổ chức thực hiện kế hoạch giám sát trọng điểm hội chứng cúm, nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính nặng và bệnh tay chân miệng tại Việt Nam giai đoạn 2017-2020, Bộ Y tế sẽ giao Sở Y tế các tỉnh, thành phố tổ chức thực hiện kế hoạch giám sát trọng điểm trên địa bàn tỉnh, thành phố. Bố trí đầy đủ nhân lực, trang thiết bị cho thực hiện giám sát trọng điểm tại địa phương. Chỉ đạo các điểm giám sát và các đơn vị liên quan thực hiện giám sát trọng điểm theo đúng nội dung và yêu cầu của kế hoạch đã được phê duyệt. Chỉ đạo các bệnh viện, Trung tâm Y tế Dự phòng triển khai các hoạt động giám sát trọng điểm, tăng cường giám sát phát hiện, điều trị kịp thời trường hợp bệnh, thu thập bệnh phẩm, báo cáo theo quy định. Tổ chức kiểm tra, giám sát việc thực hiện giám sát trọng điểm tại các đơn vị có liên quan và tại các điểm giám sát. Đưa nội dung giám sát trọng điểm thành một trong những tiêu chuẩn đánh giá hoạt động của các cơ sở y tế có liên quan hàng năm.
Trung tâm Y tế Dự phòng các tỉnh, thành phố có điểm giám sát trọng điểm cần chủ động đề xuất kế hoạch, tổ chức thực hiện giám sát trọng điểm trên địa bàn. Phối hợp với bệnh viện (điểm giám sát) lấy mẫu, bảo quản, vận chuyển mẫu theo quy định về các Viện Vệ sinh Dịch tễ, Viện Pasteur khu vực. Phối hợp phân bổ kịp thời sinh phẩm, hóa chất, vật tư tiêu hao…cho các điểm giám sát trên địa bàn. Tăng cường năng lực xét nghiệm nhằm tiến tới tự xét nghiệm ILI, tay chân miệng. Đôn đốc, kiểm tra các hoạt động giám sát trọng điểm trên địa bàn.
Các điểm giám sát cần thực hiện giám sát trọng điểm theo kế hoạch, hướng dẫn của Bộ Y tế. Khám phát hiện đối tượng giám sát, điều tra theo mẫu phiếu,lấy mẫu, bảo quản, vận chuyển bệnh phẩm theo đúng các yêu cầu và hướng dẫn giám sát trọng điểm được Bộ Y tế phê duyệt. Thực hiện việc tổng hợp kết quả và báo cáo theo quy định.
Cục Y tế Dự phòng sẽ tham mưu cho Bộ trưởng Bộ Y tế việc xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện kế hoạch giám sát trọng điểm ILI, SARI, tay chân miệng trên phạm vi toàn quốc.
Cục Quản lý Khám, chữa bệnh có trách nhiệm tham mưu cho Bộ trưởng Bộ Y tế trong việc chỉ đạo, điều hành công tác điều trị dịch bệnh truyền nhiễm; chỉ đạo các bệnh viện phối hợp tham gia giám sát trọng điểm. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát công tác kiểm soát nhiễm khuẫn bệnh viện, lây truyền chéo trong bệnh viện và thường trực phòng chống dịch.
Các Viện Vệ sinh Dịch tễ, Viện Pasteur xây dựng kế hoạch, triển khai, tổ chức thực hiện hoạt động giám sát trọng điểm; tập huấn, tiếp nhận vật tư sinh phẩm, mẫu xét nghiệm… Tổng hợp, phân tích kết quả xét nghiệm đưa ra nhận định, dự báo, cảnh báo sớm tình hình dịch bệnh, đảm bảo an toàn sinh học tại phòng thí nghiệm phù hợp với từng cấp độ.
Đối với Vụ kế hoạch- Tài chính, Bộ Y tế có trách nhiệm tham mưu lãnh đạo Bộ Y tế về tạo nguồn, sử dụng các nguồn lực từ ngân sách nhà nước, Tổ chức Y tế Thế giới, Trung tâm Y tế Dự phòng kiểm soát dịch bệnh Hoa Kỳ (USCDC) và các tổ chức trong và ngoài nước cho công tác giám sát trọng điểm phòng chống dịch bệnh.
Hồng Sơn