Sở Y Tế Tỉnh Khánh Hòa

Theo BS.CKII. Lê Trung Hải – Trưởng khoa Dinh dưỡng – Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, mục tiêu cụ thể của đọt chiến dịch là 90% bà mẹ và người thân trong gia đình có nhận thức về phòng chống suy dinh dưỡng và thiếu vi chất dinh dưỡng ở trẻ em; 80% bà mẹ và người thân trong gia đình có thái độ và thực hành về phòng chống suy dinh dưỡng và thiếu vi chất dinh dưỡng ở trẻ em; tiếp tục truyền thông các mô hình can thiệp phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em có hiệu quả trên các kênh thông tin đại chúng để nhân rộng mô hình đến các địa bàn khác; phấn đấu 98% trẻ em từ 6-36 tháng tuổi uống Vitamin A liều cao trong đợt Chiến dịch; phấn đấu trên 95% trẻ dưới 5 tuổi bị mắc các bệnh có nguy cơ cao thiếu Vitamin A và bà mẹ sau đẻ trong vòng một tháng được uống Vitamin A dự phòng.

Về nội dung hoạt động, BS. Hải cho biết cho trẻ em từ 6-36 tháng tuổi, trẻ dưới 5 tuổi bị mắc các bệnh có nguy cơ cao (trẻ bị suy dinh dưỡng nặng, tiêu chảy kéo dài, viêm đường hô hấp, trẻ bị nhiễm sởi) và bà mẹ sau sinh con trong vòng một tháng được uống Vitamin A liều cao; triển khai các hoạt động truyền thông giáo dục Ngày Vi chất dinh dưỡng dưới nhiều hình thức về phòng chống suy dinh dưỡng và thiếu vi chất dinh dưỡng cho cộng đồng; các huyện, thị xã, thành phố tổ chức kiểm tra, giám sát công tác chuẩn bị và triển khai Ngày Vi chất dinh dưỡng uống bổ sung Vitamin A đợt 1 năm 2019; Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản, phối hợp xây dựng kế hoạch, tổ chức kiểm tra, giám sát việc tổ chức, triển khai thực hiện tại các đơn vị trước, trong và sau chiến dịch; Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản, Trung tâm Y tế các huyện, thị xã, thành phố tổ chức, thực hiện theo đúng thời gian, nội dung hoạt động của kế hoạch chiến dịch đã được phê duyệt.

Tại các Trung tâm Y tế xã, phường, thị trấn có trách nhiệm tham mưu cho ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn xây dựng kế hoạch triển khai Chiến dịch bổ sung vitamin A liều cao đợt 1 năm 2019 trên địa bàn. Tổ chức các hoạt động tuyên truyền trên địa bàn: Tổ chức treo băng rôn, khẩu hiệu với các thông điệp của “Ngày vi chất dinh dưỡng” năm 2019 tại các tuyến đường phố lớn trước chiến dịch 1 tuần. Đưa tin về hoạt động “Ngày vi chất dinh dưỡng” trên các phương tiện thông tin đại chúng, báo, đài của địa phương. Tổ chức tập huấn, hướng dẫn các quy trình khi cho trẻ uống vitamin A: cách bố trí sắp xếp, trang thiết bị dụng cụ, kỹ thuật cho trẻ uống, liều lượng uống theo phác đồ của Bộ Y tế đã ban hành. Chuẩn bị đầy đủ cơ số thuốc, vật tư, trang thiết bị phục vụ cho ngày chiến dịch. Thuốc dự phòng sau chiến dịch khi trẻ bệnh sởi, tiêu chảy, viêm đường hô hấp và bà mẹ sinh con... Nhận viên nang Vitamin A tại Trung tâm Y tế các huyện, thị xã, thành phố; kế hoạch phân bổ viên nang Vitamin A cho các điểm uống; lập danh sách đối tượng trẻ em từ 6-36 tháng tuổi, trẻ có nguy cơ cao (trẻ bị suy dinh dưỡng nặng, tiêu chảy kéo dài, viêm đường hô hấp, trẻ mắc bệnh sởi); lập danh sách bà mẹ sinh con trong vòng 1 tháng; gửi giấy mời tới các bà mẹ có con trong độ tuổi uống Vitamin A đến các điểm uống; giám sát lại đối tượng, số điểm uống Vitamin A. Cần bố trí điểm uống trong ngày VCDD một cách khoa học: từ bàn ghi danh sách, bàn uống thuốc và dụng cụ khác (găng tay, khay, kéo, nước uống và mỗi trẻ dùng thìa riêng để uống thuốc), thao tác cho uống Vitamin A đúng kỹ thuật… Mỗi bàn uống phải bố trí tối thiểu 1 cán bộ y tế để trực tiếp cho trẻ uống Vitamin A để đảm bảo an toàn và theo đúng liều qui định. Một số nơi khó khăn, tổ chức cho trẻ uống vitamin A trước chiến dịch thì phải nắm chắc họ tên trẻ, họ tên bố mẹ. Cán bộ y tế có trách nhiệm nhắc nhở các bà mẹ, các thành viên khác trong gia đình không được cho cháu uống vitamin A tại điểm khác, nơi khác (vì các cháu có thể di chuyển từ vùng này đến vùng khác, xã khác). Tổ chức kiểm tra, giám sát tại các điểm uống Vitamin A; thống kê, báo cáo kết quả uống Vitamin A theo quy định.

BS. Hải cũng cho biết, tại các điểm uống vitamin A lập danh sách trẻ em từ 6-36 tháng tuổi, các bà mẹ sau sinh trong vòng một tháng để uống vitamin A; danh sách các trẻ em ngoài chiến dịch (trẻ suy dinh dưỡng nặng, mắc bệnh sởi, nhiễm khuẩn hô hấp cấp, tiêu chảy...). Tuyệt đối đảm bảo an toàn cho trẻ khi uống thuốc, cần chú ý như sau: cho trẻ uống trực tiếp tại điểm uống, không đưa hoặc phát thuốc mang về nhà; trẻ bị ốm không đến được điểm uống thì cộng tác viên dinh dưỡng sẽ là người mang thuốc đến tận nhà cho trẻ uống; trẻ dưới 6 tháng tuổi không được nuôi bằng sữa mẹ cho uống bổ sung Vitamin A; người cho trẻ uống thuốc cần thao tác đúng kỹ thuật, đúng liều lượng theo độ tuổi, chuyên môn theo hướng dẫn. Báo cáo kết quả thực hiện uống Vitamin A về trạm Y tế để tổng hợp.

Suy dinh dưỡng là tình trạng thiếu hụt các chất dinh dưỡng cần thiết làm ảnh hưởng đến quá trình sống, hoạt động và tăng trưởng bình thường của cơ thể trẻ. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, 54% trường hợp tử vong của trẻ dưới 5 tuổi ở các nước đang phát triển liên quan đến thiếu dinh dưỡng ở mức độ vừa và nhẹ. Để phòng chống thiếu vi chất dinh dưỡng cho trẻ em, Viện Dinh Dưỡng Quốc gia khuyến cáo các gia đình có con nhỏ cần thực hiện các biện pháp sau: sử dụng đa dạng, phối hợp nhiều loại thực phẩm cho bữa ăn hàng ngày; khuyến khích lựa chọn thực phẩm có tăng cường vi chất dinh dưỡng; cho trẻ bú sớm, nuôi trẻ hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu và tiếp tục cho trẻ bú sữa mẹ đến 24 tháng tuổi hoặc lâu hơn; sử dụng các thực phẩm giàu vi chất dinh dưỡng cho bữa ăn bổ sung của trẻ. Thêm mỡ hoặc dầu để tăng hấp thu Vitamin A, Vitamin D; cho trẻ trong độ tuổi uống Vitamin A liều cao 2 lần/ năm, bà mẹ sau sinh trong vòng một tháng uống một liều Vitamin A; trẻ từ 24 đến 60 tháng tuổi uống thuốc tẩy giun 2 lần/ năm. Thực hiện vệ sinh ăn uống, vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường phòng chống nhiễm giun; phụ nữ tuổi sinh đẻ, phụ nữ có thai cần uống viên sắt/axit folic hoặc viên đa vi chất theo hướng dẫn.