Tại Hội nghị sơ kết công tác y tế quý I/2017, theo BS. Trần Văn Tin- Giám đốc Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS tỉnh, quý I/2017 toàn tỉnh phát hiện có 27 trường hợp nhiễm HIV mới, tăng 07 trường hợp so với quý I/2016. Tính đến hết quý I/2017, tích lũy toàn tỉnh có 3.453 người nhiễm HIV; số bệnh nhân AIDS tích lũy là 2.131 người và số tử vong do AIDS tích lũy là 1.212 người.
Hình thái lây nhiễm HIV của tỉnh còn tập trung, chủ yếu ở nhóm nghiện chích ma túy, chiếm tỷ lệ 8,7%; nhóm nam quan hệ tình dục đồng giới chiếm tỷ lệ 7,3% và nhóm phụ nữ mại dâm chiếm tỷ lệ 2%. Dịch HIV vẫn còn tiềm ẩn, phức tạp; tình trạng nghiện ma túy sử dụng các chất gây nghiện đa dạng; tình trạng mua bán dâm khó kiểm soát; nhóm nam quan hệ tình dục đồng giới khó tiếp cận; can thiệp hạn chế, đường lây truyền HIV chuyển sang chủ yếu là đường tình dục với những trường hợp nhiễm HIV mới tăng ở nhóm phụ nữ bán dâm, nhóm nam quan hệ tình dục đồng giới và ghi nhận ở những nhóm có nguy cơ thấp.
Cũng theo BS.Tin, hiện tất cả các huyện, thị xã, thành phố trong tỉnh đều triển khai công tác tư vấn xét nghiệm HIV. Trong 03 tháng đầu năm 2017, tổng số người được tư vấn, xét nghiệm HIV là gần 5.200 lượt người; trong đó có 65 lượt tư vấn có HIV dương tính (chiếm tỷ lệ 1,25%). Số trường hợp nhận kết quả tư vấn sau xét nghiệm HIV đạt 100%.
Tổng số bệnh nhân đang điều trị ARV là 678 người, chiếm tỷ lệ gần 77% so với số người nhiễm HIV/AIDS còn sống quản lý được; trong đó có 30 trẻ nhiễm HIV được điều trị ARV. Hiện Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS tỉnh đang đảm bảo tốt công tác chăm sóc điều trị trẻ phơi nhiễm với HIV theo tinh thần chỉ đạo công văn số 1052/AIDS-ĐTr của Cục Phòng chống HIV/AIDS-Bộ Y tế.
Đối với các bệnh nhân đồng nhiễm lao và HIV, chương trình lao và HIV tiếp tục liên kết phối hợp tốt. Tất cả các bệnh nhân đồng nhiễm lao và HIV đều được đưa vào điều trị lao và ARV kịp thời theo đúng quy định của Bộ Y tế. Công tác đề ra thực hiện là tiếp tục tập huấn các cơ sở điều trị HIV/AIDS về phát hiện lao tích cực, dự phòng mắc lao ở người nhiễm HIV và điều trị ARV, điều trị lao cho người nhiễm HIV/lao. Tăng cường kết nối chuyển gửi, phản hồi giữa các cơ sở phòng chống lao với điều trị HIV/AIDS; theo dõi quản lý ca bệnh HIV/lao nhằm bảo đảm tất cả các trường hợp lao phát hiện nhiễm HIV đều được chuyển tiếp thành công đến các cơ sở điều trị HIV/AIDS ngay khi bắt đầu điều trị lao.
Về công tác điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng methadone, tính đến 31/3/2017 toàn tỉnh có 475 bệnh nhân đang uống Methadone. Có khoảng 90% bệnh nhân tuân thủ điều trị tốt, có ý thức trách nhiệm với bản thân, cuộc sống gia đình, sức khỏe cải thiện ngày càng tốt hơn. Hiện Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS đang phối hợp với Phòng Lao động- Thương binh xã hội, Phòng Y tế, công an và các đơn vị liên quan tại địa phương tiếp tục duy trì hoạt động của 40 điểm cai nghiện ma túy tại gia đình và cộng đồng trên địa bàn xã, phường, thị trấn, đồng thời nhân rộng thêm 10 điểm cai nghiện mới trên địa bàn theo mục tiêu quy hoạch của UBND tỉnh.
Đối với hoạt động dự phòng lây nhiễm HIV từ mẹ sang con, số lượt phụ nữ mang thai được tư vấn trước xét nghiệm là 2.693, trong đó số lượt được xét nghiệm HIV là 2.639 (100%); số lượt được xét nghiệm HIV trong thời kỳ mang thai là 2.217 (chiếm tỷ lệ 82,3%); số phụ nữ mang thai có kết quả khẳng định HIV dương tính trong 3 tháng đầu năm là 02 trường hợp.
Tiếp tục đẩy mạnh công tác thông tin, giáo dục truyền thông thay đổi hành vi phòng chống HIV/AIDS; phối hợp chặt chẽ các Sở, ban ngành, đoàn thể, đơn vị, địa phương, các doanh nghiệp, các cơ quan truyền thông và các chương trình dự án trên địa bàn tỉnh thực hiện tuyên truyền phòng chống HIV/AIDS dưới nhiều hình thức, mô hình, nội dung đa dạng, phong phú, chất lượng, tiết kiệm chi phí và hiệu quả.
Riêng đối với công tác phòng chống các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục, toàn tỉnh phát hiện 17 trường hợp giang mai (cùng kỳ năm 2016 là 12 trường hợp); 19 trường hợp lậu (cùng kỳ năm 2016 là 11 trường hợp); 129 trường hợp bị lây nhiễm các bệnh hoa liễu khác, trong đó có 68 bệnh nhân sùi mào gà (66 ca cùng kỳ).
Mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục làm tăng nguy cơ cho việc lây nhiễm HIV/AIDS; vì vậy, theo BS.Lê Văn Khoa- Giám đốc Bệnh viện Chuyên khoa Da Liễu, công tác phòng chống bệnh lây truyền qua đường tình dục luôn được quan tâm theo dõi, điều trị kịp thời cho các bệnh nhân nhằm tránh lây nhiễm HIV/AIDS. Các Bệnh viện luôn tổ chức truyền thông và giáo dục bệnh nhân và cộng đồng về nếp sống lành mạnh, tình dục an toàn để phòng lây nhiễm HIV/AIDS.
Theo BS.Trần Văn Tin, mục tiêu của chương trình là có 80% tỷ lệ phụ nữ bán dâm tiếp cận được với chương trình bao cao su; tiếp tục hoạt động phát bao cao su miễn phí, chất bôi trơn miễn phí qua mạng lưới tuyên truyền viên đồng đẳng tại các cơ sở y tế, nhà thuốc, khu vui chơi giải trí.
Các hoạt động truyền thông được chú ý về kiến thức phòng lây nhiễm HIV; khuyến khích sử dụng bao cao su, hướng dẫn sử dụng bao cao su đúng cách; giới thiệu các dịch vụ khám chữa bệnh lây truyền qua đường tình dục để các nhóm có hành vi nguy cơ tiếp cận dễ dàng, đồng thời vận động sự ủng hộ, tạo sự đồng thuận của các cấp chính quyền địa phương, chủ các nhà nghỉ, khách sạn và cộng đồng dân cư tích cực tham gia hỗ trợ các hoạt động được triển khai đạt hiệu quả cao nhất.
Hữu Cao