Sinh đẻ tuy là một tiến trình sinh lý bình thường, nhưng dù sinh thường hay sinh mổ vẫn có những tiềm ẩn nguy cơ.
Có quan niệm nhầm lẫn cho rằng mổ lấy thai an toàn tuyệt đối. Thực tế, tỷ lệ tử vong mẹ và tử vong chu sinh ở các trường hợp mổ lấy thai cao hơn so với các trường hợp sinh thường. Tỷ lệ tử vong mẹ trong mổ lấy thai tăng gấp 4 lần so với sinh thường, ngay cả mổ chủ động tỷ lệ tử vong mẹ tăng 2,8 lần.
Nguyên nhân cùa những nguy cơ trong mổ lấy thai là do tai biến gây tê, gây mê, do chảy máu, nhiễm trùng, tổn thương đường tiết niệu, do thuyên tắc mạch. Có những trường hợp, sản phụ mổ lấy thai ở những thai kỳ sau sẹo mổ trên tử cung có thể bị nứt, nếu không xử trí kịp thời có thể dẫn đến tử vong cả mẹ lẫn con, nhất là trường hợp thời gian giữa hai lần mang thai quá gần (vết mổ mới). Những tai biến xa có thể gặp là bệnh lạc nội mạc tử cung, dính ruột, tắc ruột, nhau tiền đạo, nhau cài răng lược, nhau bong non, thai ngoài tử cung, thái đóng ở eo tử cung ngay vết mổ ngang cũ.
Ngoài ra, khả năng có thai lần sau của người đã mổ lấy thai một lần là 67%, thấp hơn nếu so với người sinh thường là 74%. Những trường hợp mổ lấy thai, thời gian nằm viện sẽ dài hơn so với trường hợp sinh thường, tốn kém nhiều hơn, đau đớn hơn, sự chăm sóc và cho con bú cũng bị ảnh hưởng.
Đối với trẻ, mổ lấy thai làm tăng số trẻ sinh non do muốn mổ sinh theo ngày. Trẻ sơ sinh có thể bị nguy cơ mắc hội chứng suy hô hấp cấp, chúng ta cần lưu ý hội chứng suy hô hấp cấp và sinh non là nguyên nhân chính của tử vong thai nhi.
Một lưu ý khác quan trọng nữa là trẻ sinh mổ khả năng miễn dịch không bằng so với trẻ sinh thường; lý do là khi sinh mổ trẻ giảm tiếp xúc với vi khuẩn trong những ngày đầu sau sinh, vì điều kiện vô trùng khi mổ (sử dụng thuốc kháng khuẩn, điều trị kháng sinh); trẻ sinh mổ không có nhiều cơ hội để tiếp xúc với vi khuẩn trên cơ thể mẹ và vi khuẩn trẻ bị nhiễm chủ yếu từ môi trường bệnh viện (khi bé nằm trong bệnh viện). Các vi khuẩn này có thể kháng thuốc rất cao, trong khi đó đối với trẻ sinh thường, khi đi qua đường âm đạo trẻ có nhiều cơ hội tiếp xúc với vi khuẩn cơ thể người mẹ có sẵn trong âm đạo, phân và môi trường xung quanh. Trước khi ra đời, đường tiêu hóa trẻ vô khuẩn; ở trẻ sinh thường, chỉ vài giờ sau khi sinh, loại vi khuẩn mà trẻ tiếp xúc khi đi qua âm đạo thường gặp là bifidobacteria đã đến bám vào thành bộ máy tiêu hóa của trẻ sơ sinh tạo nên một hàng rào bảo vệ không để những vi khuẩn gây bệnh đến sau có thể bám vào chỗ này. Chính vì sự có mặt của những vi khuẩn thân thiện này giúp trẻ có hệ thống miễn dịch tạo sự đề kháng tốt và rất cần thiết để phát triển và điều hòa hệ thống miễn dịch của trẻ.
Đối với trẻ sinh mổ phải mất 6 tháng mới có được hệ thống vô khuẩn đường ruột giống như trẻ sinh thường, vì vậy trẻ sinh mổ thường dễ mắc một số bệnh tiêu chảy, dị ứng, hen suyển.
Hiện nay, có một số nguyên nhân làm tăng tỷ lệ mổ lấy thai như số người sinh con so tăng làm tăng nguy cơ sinh khó; mẹ lớn tuổi mới mang thai, máy theo dõi tim thai giúp phát hiện sớm những trường hợp suy thai; ngôi thai bất thường (ngôi ngang); song thai,  sản phụ có vết mổ lấy thai cũ, nhiều sản phụ muốn mổ lấy thai vì sợ đau đẻ; muốn giữ sự rắn chắc của tầng sinh môn; sinh theo lá số tử vi…
Vì sức khỏe của bà mẹ và thai nhi; sản phụ, gia đình sản phụ và người thầy thuốc không nên lạm dụng việc mổ lấy thai; chỉ nên sử dụng nó khi có cuộc sinh ngã âm đạo có nguy cơ ảnh hưởng đến mẹ hoặc cả hai. Một khi có chỉ định đúng, hợp lý, kỹ thuật tốt chúng ta sẽ hạn chế những biến chứng, hậu quả nghiêm trọng cho bà mẹ và con; và theo FIGO, mổ lấy thai không vì lý do y khoa là vi phạm đạo đức.
Phương Thảo