Tại Hội nghị nâng cao kiến thức y học do Tổng hội Y dược học tổ chức tại tỉnh Khánh Hòa, GS-TS khoa học Phạm Mạnh Hùng đã đề cập đến nội dung, đó là các bệnh viện cần quan tâm hơn nữa đối với công tác chăm sóc giảm nhẹ, nhân viên y tế cần giúp cho người bệnh, gia đình người bệnh được nâng đỡ về tinh thần, thể xác và đặc biệt khi người bệnh qua đời.
Đối với những bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo, mắc bệnh ung thư, ngoài việc được điều trị bệnh tật, phương pháp nào giúp người bệnh và gia đình của họ đối phó lại sự chịu đựng đau đớn; làm giảm và phòng ngừa sự đau đớn đó không chỉ là về thể xác và cả về tâm lý, xã hội và tinh thần, đó chính là “chăm sóc giảm nhẹ”.
Hiện nay, ở một số bệnh viện lớn đã có thành lập đơn vị chăm sóc giảm nhẹ (24/24) thực hiện dịch vụ tư vấn chăm sóc giảm nhẹ và kiểm soát đau cho người bệnh, hoặc có thể dịch vụ này được thực hiện ở bộ phận chăm sóc khách hàng.
Dịch vụ chăm sóc giảm nhẹ thường được thực hiện gồm làm giảm nhẹ các triệu chứng đau, khó thở, mê sảng. Giảm nhẹ các triệu chứng mệt mỏi, nôn ói, tiêu chảy, chán ăn, suy kiệt, táo bón…Làm giảm nhẹ những triệu chứng về tâm lý như trầm cảm, lo lắng, sự đau khổ về mặt xã hội như cô đơn, không người chăm sóc, nghèo đói…hoặc sự đau khổ về mặt tinh thần như tuyệt vọng, phủ nhận, hoài nghi, sợ hãi…
Cán bộ y tế làm công tác chăm sóc giảm nhẹ luôn phải tìm hiểu hoạt động hàng ngày của người bệnh, người thân trong gia đình, quan tâm chú ý đến những mối lo lắng của người bệnh, người thân trong gia đình, đặc biệt là người bệnh. Để thực hiện tốt công tác chăm sóc giảm nhẹ, đòi hỏi phải có một nhóm cán bộ y tế đa ngành như bác sĩ chuyên về điều trị đau, bác sĩ dinh dưỡng, dược sĩ, chuyên viên vật lý trị liệu, chuyên viên hô hấp, chuyên viên tâm lý…Có khi cần có thêm sự tham gia của người hỗ trợ về mặt tâm linh, những tổ chức từ thiện, những người làm tự nguyện công tác xã hội…
Chăm sóc giảm nhẹ đặc biệt được tiến hành trên những người bệnh ung thư, người mắc bệnh ác tính; người bị HIV/AIDS giai đoạn cuối; người bệnh suy tim ứ huyết; người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính; người bệnh suy thận; bệnh Alzheimer…Chăm sóc giảm nhẹ luôn quan tâm đến những bệnh nhân dù ở lứa tuổi nào, mắc bệnh mà kỳ vọng sống không quá 6 tháng.
Chăm sóc giảm nhẹ có thể được tiến hành tại Bệnh viện, tại phòng khám ngoại trú hoặc chăm sóc ngay tại nhà. Các cán bộ y tế chăm sóc giảm nhẹ sẽ tập huấn, đào tạo cho các thành viên trong gia đình cách chăm sóc thân nhân, việc chăm sóc giảm nhẹ được thực hiện đến người bệnh, gia đình người bệnh theo định kỳ, có kế hoạch cụ thể.
Để công tác chăm sóc giảm nhẹ có hiệu quả, người bệnh cần được tiếp cận với công tác chăm sóc giảm nhẹ càng sớm càng tốt ngay từ khi chẩn đoán bệnh, có kế hoạch chăm sóc giảm nhẹ một cách cụ thể. Song hành với công tác điều trị, như đối với người bệnh ung thư trong quá trình điều trị phẫu thuật, hóa trị, xạ trị…chăm sóc giảm nhẹ sẽ cùng thực hiện để giúp giảm nhẹ các triệu chứng, các tác dụng phụ của điều trị, thúc đẩy sự tuân thủ điều trị của người bệnh qua đó góp phần nâng cao hiệu quả điều trị.
Đối với những bệnh mà việc điều trị bệnh không có đáp ứng tốt, hoặc khi người bệnh qua đời, nhân viên chăm sóc giảm nhẹ cũng tích cực giúp đỡ chăm sóc, điều trị tâm lý, hỗ trợ tinh thần cho người thân, gia đình của người bệnh.
Chúng ta cần nhận thức rõ, chăm sóc giảm nhẹ khác với điều trị chữa bệnh, chăm sóc giảm nhẹ giúp người bệnh, gia đình người bệnh giảm bớt những chịu đựng đau khổ (sự chịu đựng đau đớn, những tác dụng phụ không mong muốn của liệu trình điều trị).
Thông thường chăm sóc giảm nhẹ bao gồm các công việc như thông báo tin bệnh, nói với người bệnh, gia đình người bệnh diễn tiến bệnh theo các giai đoạn bệnh, nhất là bệnh ung thư. Nhân viên y tế chăm sóc giảm nhẹ lập kế hoạch chăm sóc theo từng bước tương ứng trong từng giai đoạn bệnh cho đến khi người bệnh qua đời. Nhân viên chăm sóc giảm nhẹ điều trị nâng cao thể trạng dinh dưỡng phối hợp, điều trị các rối loạn tâm lý như trầm cảm, lo âu, mất ngủ; điều trị các triệu chứng xảy ra bởi các tác dụng phụ của thuốc điều trị như đau, nôn ói, tiêu chảy, táo bón, nhiễm khuẩn, thiếu máu, chảy máu, rụng tóc, tổn thương da…Nhân viên chăm sóc giảm nhẹ giúp người bệnh kiểm soát cơn đau, kiểm soát cơn khó thở, chăm sóc loét, hoại tử da do nằm lâu; giúp kiểm soát cơn sảng, giúp người bệnh trong giai đoạn hấp hối, chăm sóc thân nhân sau khi người bệnh mất…
Rõ ràng công tác chăm sóc giảm nhẹ là vô cùng cần thiết đối với người bệnh và gia đình người bệnh, hy vọng với chăm sóc y tế sẽ thực hiện tốt dịch vụ chăm sóc giảm nhẹ qua đó ngày càng nâng cao chất lượng sống cho người bệnh và gia đình của họ.