Ngày 06/02/2018, Sở Y tế tỉnh Khánh Hòa tổ chức tổng kết Chương trình chống Lao năm 2017 và phương hướng nhiệm vụ năm 2018. Chủ trì có TS. Lê Tấn Phùng – Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh.
Theo ThS. Hồ Tá Phương – Giám đốc Bệnh viện Lao và bệnh phổi tỉnh, năm 2017 có gần 9.900 người thực hiện xét nghiệm đờm, tỷ lệ xét nghiệm đờm/dân số là 0,8. Tổng số có 1.510 bệnh nhân lao mới các thể được điều trị. Tỷ lệ bệnh nhân lao các thể/100.000 dân đạt 120, cao hơn so với năm 2016 là 115,3.
Số bệnh nhân lao phổi AFB (+) mới là 832 bệnh nhân; tỷ lệ lao phổi AFB (+) mới/100.000 dân là 66,1; tỷ lệ điều trị khỏi bệnh nhân lao AFB (+) mới đạt 95% (kế hoạch là 85%), tỷ lệ tử vong do lao/100.000 dân là 2,2 (kế hoạch là dưới 5). Tỷ lệ lao đa kháng/tổng số lao các thể là 3,1% (kế hoạch là thấp hơn 5,8%).
ThS. Phương có nhận xét, bệnh nhân lao được phát hiện và thu nhận từ 8/8 huyện, thị xã, thành phố; và tại Trại giam A2 của tỉnh. Tp. Nha Trang có số bệnh nhân lao phát hiện nhiều nhất với 632 bệnh nhân, chiếm gần 50% tổng số bệnh nhân thu nhận toàn tỉnh; tiếp theo là thị xã Ninh Hòa; huyện Diên Khánh (145 bệnh nhân) và Tp. Cam Ranh (127 bệnh nhân). Trại A2 phát hiện 30 bệnh nhân. Số bệnh nhân lao phổi AFB (+) mới chiếm hơn một nửa tổng số bệnh nhân thu nhận trong năm (809/1463 bệnh nhân); đối với lao ngoài phổi chiếm 1/5; lao phổi AFB (-) chiếm 1/7 so với tổng số bệnh nhân thu nhận. Tỷ lệ bệnh nhân lao các thể/100.000 dân năm 2017 cao đối với Tp. Nha Trang là 165,8; huyện Khánh Vĩnh là 159,1; huyện Khánh Sơn là 140,9; huyện Diên Khánh là 102,8/100.000 dân. Huyện Cam Lâm thấp nhất với 87,1/100.000 dân.
Về kết quả điều trị bệnh nhân lao phổi AFB (+) mới năm 2017, trong số 779 bệnh nhân điều trị khỏi là 740 bệnh nhân; có 16 bệnh nhân tử vong (tăng 1,6% so 2016); tỷ lệ bệnh nhân không theo dõi được là 0,2%. ThS. Phương nhận xét, bệnh nhân lao phổi AFB (+) mới điều trị khỏi năm 2017 toàn tỉnh đạt 95% cao hơn so với kế hoạch 85%; tử vong chỉ chiếm 2,1%. Những địa phương có tỷ lệ bệnh nhân lao phổi AFB (+) khỏi đạt 100% là huyện Diên Khánh; Trại A2; thị xã Ninh Hòa đạt tỷ lệ 99,3%; huyện Khánh Vĩnh 97,2; huyện Cam Lâm 95,6%, Tp. Cam Ranh đạt 95% và Tp. Nha Trang đạt 93,3%. Huyện Khánh Sơn có tỷ lệ điều trị khỏi thấp nhất với 62%.
Tỷ lệ bệnh nhân lao phổi AFB (+) tái phát sau điều trị khỏi của năm 2017 tăng 6,4% so với năm 2016. Tỷ lệ chết, điều trị thất bại, không đánh giá được của năm 2017 đều giảm hơn so với năm 2016 từ 2,2% đến 4,2%. Đối với bệnh nhân lao ngoài phổi toàn tỉnh có 283 bệnh nhân; tỷ lệ bệnh nhân hoàn thành điều trị là 99%; có 02 trường hợp tử vong.
ThS. Phương cho biết công tác xét nghiệm năm 2017 có gần 9.900 người nghi lao được xét nghiệm đờm; phát hiện 988 bệnh nhân lao AFB (+); trung bình 10 người thủ đờm có 1 trường hợp phát hiện lao phổi AFB (+). Tại Bệnh viện Lao và bệnh phổi tỉnh, xét nghiệm gần 5.400 trường hợp; phát hiện 676 trường hợp lao phổi AFB (+), chiếm 12,6% số người nghi lao được xét nghiệm.
Toàn tỉnh trong năm 2017 đã thực hiện được hơn 23.700 tiêu bản; số tiêu bản dương tính là 1.734. Thực hiện kiểm định 1.661 tiêu bản, phát hiện có 50 tiêu bản mắc những lỗi nhỏ, không có trường hợp mắc lỗi lớn.
ThS. Phương chia sẻ thuận lợi của Chương trình chống lao hiện nay là công tác giám sát được thực hiện đều khắp ở các tuyến, đảm bảo đúng theo tiến độ kế hoạch. Báo cáo của tuyến huyện đảm bảo chất lượng và đúng thời gian; việc ghi chép báo cáo theo mẫu mới đi vào hiệu quả, đảm bảo yêu cầu. Việc cung ứng thuốc cho bệnh nhân luôn được bảo đảm. Hóa chất, lam kính, cốc đờm được phân phối đầy đủ cho tuyến huyện.
Trong năm 2017 phát hiện có 47 trường hợp bệnh nhân kháng thuốc; có 3 trường hợp được điều trị theo phác đồ mới 9 tháng. Có 23 trường hợp phát hiện kháng thuốc từ nhóm bệnh nhân AFB (+) mới, tăng 07 trường hợp so với năm 2016; nguy cơ bệnh lao đa kháng tự phát đang ngày càng tăng lên. Trong năm, số bệnh nhân được tư vấn xét nghiệm HIV gần 1.400 bệnh nhân; số bệnh nhân lao được xét nghiệm HIV là 1.385 bệnh nhân; số bệnh nhân lao đã có xét nghiệm HIV trước là 39 bệnh nhân; kết quả có 13 bệnh nhân HIV (+). Tổng số bệnh nhân lao có HIV (+) đăng ký điều trị trong năm 2017 là 26 bệnh nhân.
ThS. Hồ Tá Phương cho biết, phương hướng năm 2018 Chương trình phòng chống lao là tiếp tục triển khai giám sát nâng cao hiệu quả quản lý chương trình phòng, chống bệnh lao của các huyện/xã còn thiếu sót đã phát hiện trong các đợt kiểm tra giám sát định kỳ.
Tiếp tục tăng cường công tác truyền thông phòng chống lao; đẩy mạnh việc phát hiện và gửi bệnh nhân có triệu chứng nghi lao đi khám sàng lọc lao. Tổ chức chương trình Talk show trả lời câu hỏi trực tiếp trên đài phát thanh truyền hình Khánh Hòa, tổ chức tọa đàm nói chuyện về bệnh lao với sinh viên trường Đại học Khánh Hòa.
Chương trình tiếp tục triển khai hoạt động điều trị lao kháng thuốc theo phác đồ 20 tháng đồng thời mở rộng sàng lọc cho các bệnh nhân đủ tiêu chuẩn điều trị lao kháng thuốc theo phác đồ 9 tháng. Tập huấn lại về việc quản lý bệnh nhân lao kháng thuốc cho cán bộ tuyến huyện, tuyến xã. Tiếp tục đẩy mạnh công tác khám, phát hiện lao chủ động cho trẻ em có tiền sử tiếp xúc với nguồn lây lao. Tăng cường, nâng cao hiệu quả công tác tư vấn cho trẻ có tiếp xúc với nguồn lây lao đồng ý điều trị dự phòng INH. Đẩy mạnh hoạt động của dự án PAL của 4 huyện đang triển khai: Diên Khánh, Ninh Hòa, Cam Lâm, Khánh Vĩnh. Tiếp tục phát huy, duy trì sinh hoạt câu lạc bộ Hen – CODP định kỳ tại bệnh viện.
Tường Huân