Theo đánh giá của Sở Y tế tỉnh Khánh Hòa, trong thời gian qua và tầm nhìn thời gian đến, Sở Y tế luôn xác định cần xây dựng tốt mối quan hệ hợp tác khắng khít với các tổ chức phi chính phủ quốc tế; tranh thủ sự chia sẻ và hỗ trợ từ các tổ chức phi chính phủ quốc tế về việc triển khai và thực hiện các mục tiêu bình đẳng giới, nhằm bảo đảm bình đẳng giới trong tiếp cận và hưởng thụ các dịch vụ chăm sóc sức khỏe của nhân dân tỉnh nhà nói chung và của bà con vùng sâu, vùng xa trên địa bàn tỉnh nói riêng. Đặc biệt, sự thụ hưởng những vấn đề giới như bệnh vô sinh, các kỹ thuật chữa bệnh vô sinh và những vấn đề liên quan, sức khỏe sinh sản, phòng chống HIV/AIDS, phụ nữ nghèo, phụ nữ vùng sâu, vùng xa tiếp cận được các dịch vụ y tế chất lượng cao.
Sở Y tế trong thời gian qua thực hiện chiến lược hỗ trợ bình đẳng giới/công bằng giới của tổ chức Ngân hàng phát triển châu Á (ADB) có 4 mục tiêu cụ thể: một là tăng quyền năng kinh tế và sinh kế cho phụ nữ; hai là phát triển nguồn nhân lực và an toàn xã hội cho phụ nữ bao gồm tiếp cận chăm sóc sức khỏe ban đầu và bà mẹ, tăng cường số lượng cán bộ y tế nữ, hỗ trợ sử dụng các biện pháp tránh thai hiện đại, hỗ trợ học sinh nữ tốt nghiệp trung học phổ thông, hỗ trợ đào tạo nghề cho phụ nữ/học sinh gái, hỗ trợ nhập học và tốt nghiệp đại học/cao đẳng cho sinh viên nữ, nâng cao số lượng giáo viên nữ, cung cấp nước sạch và dịch vụ vệ sinh môi trường, đào tạo nghề ưu tiên học viên nữ, hỗ trợ phụ nữ hưởng lợi từ các chương trình bảo trợ xã hội, an ninh lương thực, giảm thiểu tác hại (HIV, buôn bán, bạo lực gia đình, v.v…); ba là nâng cao sự tham gia vào ra quyết định của phụ nữ; bốn là hỗ trợ cải cách, phát triển chính sách pháp luật hỗ trợ bình đẳng giới. Với 4 mục tiêu trên, Dự án chú trọng và hỗ trợ cho ngành Y tế Khánh Hòa thực hiện mục tiêu 2 là phát triển nguồn nhân lực và an toàn xã hội cho phụ nữ, bước đầu thực hiện các nội dung và có những kết quả như nâng cấp các cơ sở y tế Khánh Hòa, cụ thể xây dựng mới 3 cơ sở y tế Bệnh viện Đa khoa khu vực Cam Ranh, Bệnh viện Vạn Ninh, Trung tâm Y tế dự phòng Ninh Hòa. Xây dựng Bệnh viện đảm bảo đủ diện tích chờ, phòng vệ sinh riêng biệt; cải thiện hệ thống quản lý rác thải, nước thải và vệ sinh môi trường, ưu tiên xây dựng và lắp đặt trang thiết bị cho Bệnh viện nhằm mục đích cải thiện chất lượng chăm sóc sức khỏe sinh sản theo đúng tiêu chuẩn.
Đối với công tác tăng cường nguồn nhân lực y tế tuyến tỉnh, dự án đã lập kế hoạch phát triển nguồn nhân lực y tế, hoàn chỉnh kế hoạch phát triển nguồn nhân lực y tế tỉnh, tăng cường cán bộ nữ trong các lĩnh vực quản lý, tài chính, y tế, thực hiện các quy định về bình đẳng giới; nâng cao năng lực đào tào cán bộ y tế tuyến tỉnh, phân tích theo giới và dân tộc; đào tạo nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe, tăng cường nguồn lực là cán bộ nữ; hỗ trợ chính sách phát triển nguồn lực, tăng cường năng lực đào tạo cho các tuyến có tập trung và các nhu cầu chiến lược về giới; mở các lớp tập huấn đạt mục tiêu về giới và đào tạo dân tộc thiểu số, các khóa học liên thông, học sau đại học và có ít nhất 50% là nữ; Trạm Y tế trong năm có ít nhất 01 nhân viên y tế là nữ được tham gia các khóa đào tạo.
Công tác nâng cao khả năng tiếp cận chăm sóc y tế cho người nghèo dự án đã mở các khóa đào tạo “nhân viên y tế thôn bản”, ít nhất có 50% là nữ; cải thiện chất lượng dịch vụ y tế tại các Trạm Y tế, đặc biệt là dinh dưỡng cho người dân tộc thiểu số, người khuyết tật, các hộ gia đình có chủ hộ là nữ; giảm rào cản tài chính để nâng cao khả năng tiếp cận cho người nghèo; tổ chức đào tạo kỹ năng truyền thông về sức khỏe và dinh dưỡng lồng tiếng dân tộc và triển khai các tài liệu truyền thông về giáo dục sức khỏe cho cộng đồng.
Công tác tăng cường năng lực quản lý hệ thống y tế tỉnh, dự án đã xây dựng kế hoạch hàng năm kết hợp các chương trình và hoạt động đáp ứng nhu cầu chăm sóc y tế cho phụ nữ và trẻ em. Các mục tiêu và hành động cụ thể về giới đã đề cập đến trong kế hoạch hàng năm; kết quả có 50% thành phần tham gia các khóa đào tạo là nữ, 25% thành phần tham gia các khóa đào tạo về quản lý, sau đại học là nữ.
Một dự án khác cũng đáng lưu ý do tổ chức Atlantic Philanthropies (AP) tài trợ đó là dự án “Tăng cường năng lực chăm sóc sức khỏe sinh sản cho mạng lưới y tế xã phường” được thực hiện từ năm 2005-2008, dự án đã chú trọng nâng cao năng lực mạng lưới Trạm Y tế, hướng tới cộng đồng thông qua việc thiết lập một mô hình nhượng quyền xã hội mang tên “tình chị em”. Đồng thời dự án cũng triển khai các hoạt động truyền thông, quảng bá nhằm nâng cao nhận thức của nhóm đối tượng đích và các bên liên quan, tạo ra nhu cầu và từ đó khuyến khích người dân sử dụng dịch vụ y tế ngày càng nhiều hơn tại các cơ sở “tình chị em” và hệ thống mang tên “tình chị em” tại một số Trạm Y tế của tỉnh để chăm sóc sức khỏe sinh sản cho bà con vùng sâu, vùng xa nhằm giúp người dân có cơ hội tiếp cận với các kiến thức và dịch vụ về chăm sóc sức khỏe sinh sản và kế hoạch hóa gia đình./.
Minh Tâm