Theo báo cáo của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Khánh Hòa, tính đến ngày 19/4/2024, toàn tỉnh ghi nhận 86 trường hợp mắc bệnh sốt rét, tập trung chủ yếu tại huyện Khánh Vĩnh với 84 ca (97,6%).
CBYT soi lam ký sinh trùng sốt rét
Phân tích ký sinh trùng, có 49 trường hợp P.falciparum, 33 trường hợp P.malariae và 4 trường hợp P.vivax. Sốt rét ác tính 10 trường hợp, không có trường hợp tử vong do sốt rét. Hai trường hợp sốt rét ghi nhận tại huyện Vạn Ninh và Cam Lâm đều đi làm từ khu vực rừng Khánh Vĩnh về.
Về độ tuổi, nhóm từ 5-15 tuổi ghi nhận 20 trường hợp sốt rét (19,8%), từ 15 tuổi trở lên ghi nhận 66 ca (80,2%).
Người dân tộc Raglai có 72 trường hợp mắc bệnh sốt rét (83,7%), dân tộc Cơ ho có 3 người, dân tộc Ê đê có 3 người, dân tộc Kinh có 8 người (9,3%).
Nghề nghiệp hầu hết là làm rừng, rẫy (76,7%), là kiểm lâm có 5 trường hợp, là viên chức có 3 người.
Phân bố ổ bệnh sốt rét trong những tháng đầu năm 2024, thôn Ngã Hai xã Khánh Phú ghi nhận 21 trường hợp, thôn Suối Cát xã Khánh Thượng có 8 bệnh nhân sốt rét, thôn Tà Gộc Khánh Thượng có 3 bệnh nhân, các khu nhà rẫy Khánh Thượng có 8 bệnh nhân, thôn Suối Thơm xã Khánh Đông có 7 bệnh nhân, các thôn Đa Râm Khánh Thượng, thôn Tà Mơ Khánh Thành, thôn Bố Lang xã Sơn Thái mỗi thôn có 2 bệnh nhân, thôn Sơn Thành Khánh Phú ghi nhận 1 trường hợp sốt rét.
Trong 3 tháng đầu năm 2024, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật đã triển khai các đợt điều tra dịch tễ lấy lam, điều tra côn trùng, điều tra ổ bệnh tại Khánh Đông, Khánh Phú, Khánh Thượng, Sơn Thái, Khánh Thành; triển khai giám sát tẩm màn tại 14 xã, thị trấn huyện Khánh Vĩnh, phun tồn lưu hóa chất phòng muỗi đốt tại các ổ dịch sốt rét.
Kế hoạch đáp ứng khẩn cấp phòng chống sốt rét được xây dựng theo 3 cấp độ là theo dõi, cảnh báo và đáp ứng. Ở cấp độ đáp ứng khi có từ 1 tiêu chí sau trở lên: Thôn có ổ bệnh ở mức độ cảnh báo mà tỉnh chưa can thiệp kịp thời trong 7 ngày; xuất hiện cùng lúc từ 3 ca bệnh sốt rét nội địa trở lên tại thôn đã không có ca bệnh sốt rét nội địa trong 3 năm qua; ổ bệnh sốt rét mới xuất hiện trên quy mô rộng, số lượng bệnh nhân mắc trong tuần cao, số lượng được so sánh với cùng kỳ năm trước hoặc tuần trước của năm để xác định mức độ tăng bất thường.
Công tác quản lý ở cấp độ đáp ứng cần giám sát hỗ trợ họat động; ban hành những văn bản chỉ đạo; cấp Viện sốt rét Trung ương sẽ báo cáo tình hình với Cục Y tế Dự phòng, Bộ Y tế về tình hình đáp ứng các ổ bệnh sốt rét trong báo cáo thường quy; lãnh đạo cần thực hiện giao ban, theo dõi, duy trì họat động hàng tuần, tháng để đánh giá lại; chủ trì họat động đánh giá sau đáp ứng.
Khoa Phòng chống sốt rét (Khoa Ký sinh trùng- côn trùng) tăng cường quản lý, chỉ đạo họat động hàng ngày ở cấp độ đáp ứng các ổ bệnh; báo cáo họat động điều tra đáp ứng ổ bệnh cho lãnh đạo theo quy định; cập nhật các họat động của đội điều tra đáp ứng tại thực địa; chia sẻ thông tin cho các bộ phận liên quan.
Đội điều tra đáp ứng triển khai các họat động điều tra ổ bệnh sốt rét họat động; phát hiện, điều trị; phòng chống muỗi truyền bệnh sốt rét; truyền thông, giám sát ổ bệnh; xây dựng bản đồ ổ bệnh sốt rét và lưu trữ số liệu ổ bệnh tại các tuyến tương ứng.
Các đội điều tra cần báo cáo họat động, kết quả sau đáp ứng theo đúng quy định, báo cáo điều tra đáp ứng ổ bệnh hiện hành cho lãnh đạo sau kết thúc đáp ứng tại thực địa. Nếu có diễn biến bất thường trong quá trình đáp ứng cần báo cáo, đề nghị bổ sung nguồn lực, kế hoạch bổ sung đáp ứng.
Bộ phận hậu cần cần có trách nhiệm quản lý phương tiện, vật tư, hóa chất, thuốc, phân công thực hiện các họat động; cung cấp đầy đủ phương tiện này cho đội điều tra đáp ứng tại thực địa; rà sóat nếu nội dung nào thiếu cần có kế hoạch bổ sung.
Đẩy mạnh các họat động truyền thông ở cấp độ cảnh báo; truyền thông tại ổ bệnh, tại xã có trường hợp sốt rét; đăng các bài viết kết quả đáp ứng trên các trang tin điện tử của ngành, đơn vị.
Các khoa, phòng liên quan cần phối hợp với các đơn vị, đối tác điều phối họat động và nguồn lực hỗ trợ điều tra thực địa.
Các chỉ số cần đánh giá thường xuyên là: Số ca sốt rét theo xã, phân loại ca bệnh, tỉ lệ ổ bệnh được điều tra trong 7 ngày, danh sách ổ bệnh chưa được điều tra trong 7 ngày. Các chỉ số báo cáo ca bệnh trong 48 giờ kể từ khi phát hiện ca bệnh, tỉ lệ cơ sở thực hiện báo cáo tháng đúng quy định và gửi báo cáo kịp thời.
Các chỉ số như số ổ bệnh được đáp ứng được báo cáo theo tuần, số người được xét nghiệm trong các cuộc điều tra được phân tích, báo cáo theo tuần, số trường hợp bệnh sốt rét phát hiện trong điều tra ổ bệnh được báo cáo theo tuần.
CBYT tẩm màn phòng chống sốt rét
Sau báo cáo kết quả điều tra ổ bệnh, thực hiện các biện pháp phun, phát màn tẩm, tẩm màn, truyền thông phòng chống sốt rét…tùy theo tình hình dịch bệnh sốt rét sau một thời gian đáp ứng. Dựa trên kết quả điều tra sau đáp ứng 30 ngày, lãnh đạo và các bộ phận xem xét để có thể chuyển cấp độ đáp ứng để đưa về cấp độ cảnh báo, theo dõi, rút gọn lại nguồn lực, nhân lực tham gia.
Trong quá trình thực hiện luôn xây dựng kế hoạch cải thiện hệ thống, nhân sự, quy trình, kế hoạch, các tài liệu liên quan dựa trên báo cáo đánh giá sau đáp ứng với công tác phòng chống bệnh sốt rét./.
Nghi Anh