Tháng 11 hằng năm đánh dấu hai sự kiện quan trọng trong công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân, đó là Ngày Toàn dân sử dụng muối i-ốt (02/11) và Ngày Thế giới phòng, chống bệnh đái tháo đường (14/11). Đây là dịp để mỗi người cùng nâng cao nhận thức, chủ động phòng bệnh thông qua chế độ dinh dưỡng hợp lý, chìa khóa bảo vệ sức khỏe và chất lượng cuộc sống.
CBYT tư vấn, đo huyết áp cho người dân
nhằm tuyên truyền sử dụng muối i-ốt đúng cách và phòng, chống bệnh tăng huyết áp
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), bệnh đái tháo đường (ĐTĐ) hiện là một trong những “đại dịch thầm lặng” đáng lo ngại trên toàn cầu. Thống kê cho thấy, có hơn 500 triệu người đang sống chung với căn bệnh này và dự báo con số này sẽ tiếp tục tăng nhanh trong những năm tới.
Tại Việt Nam, khoảng 7,3% dân số trưởng thành mắc bệnh, trong đó gần một nửa chưa được phát hiện, dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm cho tim mạch, mắt, thận và hệ thần kinh.
Năm 2025, Ngày Thế giới phòng, chống bệnh ĐTĐ với chủ đề “Giáo dục để bảo vệ tương lai” nhấn mạnh vai trò của việc nâng cao hiểu biết, sàng lọc sớm, phát hiện kịp thời và thay đổi lối sống để ngăn ngừa bệnh. Bệnh ĐTĐ hoàn toàn có thể kiểm soát được nếu người bệnh được điều trị đúng, tuân thủ phác đồ, kết hợp chế độ ăn uống khoa học, duy trì cân nặng hợp lý và tập luyện thể dục thường xuyên.
Cùng với công tác phòng chống bệnh ĐTĐ, việc duy trì sử dụng muối i-ốt trong bữa ăn hằng ngày là giải pháp quan trọng giúp phòng ngừa các rối loạn do thiếu i-ốt, bảo vệ trí tuệ và thể chất cho mọi lứa tuổi, đặc biệt là trẻ em và phụ nữ mang thai.
I-ốt là vi chất thiết yếu giúp tuyến giáp hoạt động bình thường, hỗ trợ phát triển não bộ và tăng cường sức đề kháng. Thiếu i-ốt có thể gây ra các rối loạn như bướu cổ, suy giáp, giảm trí nhớ, chậm phát triển thể chất và tinh thần; ở phụ nữ mang thai có thể gây sảy thai, sinh con kém phát triển. Ngày 02/11 – “Ngày Toàn dân sử dụng muối i-ốt” – là lời nhắc nhở cộng đồng duy trì thói quen sử dụng muối i-ốt để bảo vệ sức khỏe lâu dài, góp phần nâng cao chất lượng giống nòi.
CBYT khám sàng lọc bướu cổ cho người dân tại cộng đồng
Hưởng ứng hai sự kiện ý nghĩa này, ngành Y tế Khánh Hòa đã và đang triển khai nhiều hoạt động thiết thực như truyền thông tại cộng đồng, tổ chức tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, treo băng rôn, khẩu hiệu, hướng dẫn người dân cách lựa chọn, bảo quản và sử dụng muối i-ốt đúng cách; hạn chế tiêu thụ đường, chất béo bão hòa và thực phẩm chế biến sẵn; khuyến khích tăng cường rau xanh, trái cây, cá, ngũ cốc nguyên hạt, đồng thời vận động ít nhất 30 phút mỗi ngày…Song song đó, các cơ sở y tế chức khám sàng lọc, tư vấn dinh dưỡng, đo đường huyết và huyết áp miễn phí cho người dân nhằm phát hiện sớm nguy cơ mắc bệnh; khám sàng lọc bướu cổ cho học sinh; hướng dẫn chế độ dinh dưỡng, lối sống lành mạnh và điều tra muối tại hộ gia đình. Những hoạt động này nhằm nâng cao nhận thức, khuyến khích người dân chủ động phòng ngừa bệnh, góp phần giảm gánh nặng bệnh tật cho cộng đồng.
Bệnh đái tháo đường và thiếu i-ốt đều bắt nguồn từ chế độ dinh dưỡng và lối sống chưa hợp lý. Do đó, hưởng ứng hai ngày ý nghĩa này là dịp để mỗi người dân nhìn lại và thay đổi thói quen ăn uống của mình. Hãy bắt đầu từ những hành động đơn giản nhưng thiết thực: giảm tiêu thụ đường, muối và chất béo bão hòa; Ăn nhiều rau xanh, trái cây, cá và ngũ cốc nguyên hạt; uống đủ nước không bỏ bữa sáng; vận động ít nhất 30 phút mỗi ngày. Đặc biệt, duy trì sử dụng muối i-ốt trong nấu ăn; khám sức khỏe định kỳ; kiểm tra đường huyết và huyết áp để phát hiện sớm nguy cơ bệnh tật.
Hưởng ứng “Ngày Thế giới phòng, chống bệnh đái tháo đường” và “Ngày Toàn dân sử dụng muối i-ốt” không chỉ là việc ghi nhớ ngày này, mà quan trọng hơn là hành động thiết thực của mỗi cá nhân, gia đình và toàn xã hội nhằm giảm gánh nặng bệnh tật, nâng cao chất lượng cuộc sống, xây dựng cộng đồng khỏe mạnh, hạnh phúc và phát triển bền vững.
Bảo Trị