Tỷ lệ dân số người cao tuổi ở Việt Nam chiếm khoảng 11%, tương đương 23 triệu người.
Theo dự báo đến năm 2050, cứ 04 người sẽ có 01 người cao tuổi trên 60 tuổi. Tuy nhiên theo thống kê, hiện nay tuổi thô trung bình là 73 tuổi, nhưng tuổi khỏe mạnh chưa cao. Hiện nay, nếu đạt 65-66 tuổi có nghĩa là người cao tuổi sẽ còn sống trong 8,9,10 năm không khỏe mạnh. Do vậy, việc chủ động nâng cao sức khỏe, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi là mục tiêu quan trọng của các ngành, các cấp. Người cao tuổi có thể cùng mắc đến 6 bệnh về xương khớp, tim mạch, đột quỵ, đái tháo đường....
GS.TS Lê Ngọc Trọng cho rằng,dưỡng sinh là hoạt động chính của tự chăm sóc sức khỏe ban đầu của mỗi người tại cộng đồng dân cư. Dưỡng sinh là giải pháp tổng hợp góp phần thiết thực nâng cao chất lượng sức khỏe. Dưỡng sinh bao gồm vận động dưỡng sinh, dinh dưỡng dưỡng sinh và tâm lý dưỡng sinh. Về rèn luyện sức khỏe tâm thần, GS.Lê Ngọc Trọng cho rằng mọi người cần có tấm lòng từ thiện, có lòng yêu thương đối với mọi người; sống tốt đẹp, hiền lành, giúp đỡ người khác; chính trực; khoan dung, hiếu thảo, thật thà, đóng góp cho xã hội càng nhiều càng tốt và không đòi hỏi người khác trả ơn sau khi giúp đỡ.
Chúng ta vẫn thường nói câu “ăn được, ngủ được là tiên”. Việc này tưởng chừng đơn giản nhưng đối với người cao tuổi đây là một khó khăn. Những thay đổi xảy ra trong cơ thể làm ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ các chất dinh dưỡng. Do vậy, để tăng cường sức khỏe người cao tuổi cần được đáp ứng những nhu cầu dinh dưỡng của người cao tuổi sau:
Chất đạm: Việc tiêu hóa, hấp thụ chất đạm ở người già diễn ra rất kém nên dễ xảy ra tình trạng thiếu đạm. Do vậy, trong chế độ dinh dưỡng cho người cao tuổi cần bổ sung thêm chất đạm trong khẩu phần ăn của người cao tuổi bằng những thực phẩm như cá, đậu, lạc, vừng.
Vitamin C: Đóng vai trò quan trọng trong việc giúp khả năng hấp thụ sắt từ thực phẩm diễn ra thuận lợi hơn. Do đó, hãy đảm bảo bổ sung đầy đủ vitamin C trong nhu cầu dinh dưỡng của người cao tuổi kèm với với các thực phẩm chứa chất sắt. Tuy nhiên, việc bổ sung viên thuốc sắt cần phải được bác sĩ kê đơn.
Vitamin D: Thiếu vitamin D không chỉ dẫn đến nguy bị cơ gãy xương do bệnh loãng xương mà còn ảnh hưởng tới sự phát triển của cơ bắp, hệ thống miễn dịch, hệ thống tim mạch ở người cao tuổi. Ngoài việc cung cấp vitamin D thông qua thực phẩm thì một nguồn vitamin dồi dào không nên bỏ qua đó là ánh nắng mặt trời. Có vitamin D, việc hấp thụ can xi ở người cao tuổi diễn ra thuận lợi hơn.
Chất canxi: Nhu cầu canxi thay đổi theo tuổi tác, nhưng nói chung với những người cao tuổi cần khoảng 1000 mg mỗi ngày, đối với những người trên độ tuổi 50 cần một lượng cao hơn khoảng 1.200mg/ngày. Với những người cao tuổi, nội tiết trong cơ thể thay đổi sẽ làm giảm khả năng hấp thụ can xi. Vì vậy, cần tăng cường uống sữa, thường xuyên ăn ya-ua là liệu pháp bổ sung can xi hữu hiệu cho người cao tuổi bên cạnh một số nguồn cung cấp khác từ chế độ dinh dưỡng.
Đường: Đường là nguồn cung cấp năng lượng chính, chiếm 55 - 60% tổng năng lượng cho cơ thể. Tuy nhiên người cao tuổi hoạt động thể lực ít, nhu cầu năng lượng cũng giảm bớt cho nên trong chế độ ăn uống của người cao tuổi cần giảm lượng đường để tránh mắc các bệnh tiểu đường, béo phì.
Nước: Người cao tuổi giảm khả năng nhạy cảm đối với cảm giác khát nước, vì thế cần có ý thức đề phòng thiếu nước cho người cao tuổi. Nếu được nên có chế độ cho người cao tuổi uống nước vào những bữa nhất định, cũng nên nhớ giảm cho người cao tuổi uống nước vào buổi tối.
Hoa Đăng