Vừa qua, Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá – Bộ Y tế đã tổ chức hội nghị báo cáo kết quả hoạt động phòng chống tác hại (PCTH) thuốc lá năm 2024 và định hướng kế hoạch năm 2025.
Năm 2024 có 98 đơn vị là Bộ, ngành, đoàn thể, các tỉnh, thành phố nhận được nguồn kinh phí hỗ trợ từ Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá với tổng số tiền là 844.400 triệu đồng.
Về nhiệm vụ truyền thông các chủ đề chính là tác hại của việc hút thuốc lá, các sản phẩm thuốc lá mới như thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, shisa; phản ánh các hoạt động PCTH thuốc lá và xây dựng môi trường không khói thuốc; các chính sách về PCTH thuốc lá; truyền thông về ý nghĩa sự cần thiết của việc tăng thuế thuốc lá; sự cần thiết phải cấm hoàn toàn việc sản xuất, nhập khẩu, mua bán, quảng cáo, sử dụng các sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Các kênh truyền hình như VTV1, VTV3, VTV8; kênh truyền hình Thông Tấn, truyền hình Quốc Hội Việt Nam đã phát sóng nhiều thông điệp phòng chống tác hại thuốc lá; thực hiện 10 phóng sự, 4 tọa đàm, 10 tập phim ngắn về tác hại thuốc lá và thuốc lá điện tử dành cho học sinh - phát sóng trên kênh VTV7; phát sóng 15 phóng sự truyền thông PCTH thuốc lá cho đồng bào dân tộc thiểu số - phát sóng kênh VTV5.
Tại các tỉnh, thành phố thực hiện 925 lần phát sóng thông điệp PCTH thuốc lá, 5 bản tin, 30 chuyên mục, 3 phim ngắn, 11 chương trình khoa giáo phổ biến kiến thức PCTH thuốc lá. Đối với phát thanh, số lần phát thanh gần 3.200 lần các thông điệp phòng chống tác hại thuốc lá, thực hiện 171 tọa đàm, 24 chương trình khoa giáo; đối với tuyến xã, số lượt phát thanh là gần 356.000 lượt, 1.005 buổi truyền thông trực tiếp, nói chuyện chuyên đề về PCTH thuốc lá với gần 130.000 người tham dự.
Nhiều báo trung ương, báo tỉnh, thành phố thực hiện gần 2.000 tin bài, chuyên trang về PCTH thuốc lá. Trên mạng xã hội thực hiện 88 video, 385 tin bài phòng chống tác hại thuốc lá. Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá đã triển khai các chiến dịch truyền thông trên các tuyến xe buýt tại Hà Nội, truyền thông trên màn hình LED, khung tranh điện ở các khu vực tập trung đông người tại sân bay, bến tàu, nhà ga.
Toàn quốc đã thực hiện 52 lớp tập huấn xây dựng môi trường không khói thuốc tại nhà hàng, khách sạn cho hơn 2.000 chủ cơ sở và nhân viên phụ trách của cơ sở, 41 lớp tập huấn cho gần 1.800 giáo viên, nhân viên y tế trường học, 451 lớp tập huấn cho các bệnh viện, 43 lớp tập huấn xây dựng môi trường không khói thuốc tại nơi làm việc cho gần 1.900 người tham dự.
Năm 2024, có 10 tỉnh, thành phố tổ chức 21 đợt thanh, kiểm tra tại 151 cơ sở, tổ chức 147 đợt giám sát xây dựng môi trường không khói thuốc tại 1.800 cơ sở, trong đó chỉ có 669 cơ sở đạt môi trường không khói thuốc (37,1%).
Hội thi cụm Sáng kiến truyền thông "Trường học không khói thuốc" tại TP Nha Trang
Đối với hoạt động sáng kiến cuộc thi PCTH thuốc lá, có 147 cuộc thi đã được thực hiện với gần 25.500 người tham dự; tổ chức 13 buổi biểu diễn nghệ thuật về PCTH thuốc lá. Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá đã hỗ trợ 10 bệnh viện tiếp tục duy trì mô hình tư vấn cai nghiện thuốc lá, đồng thời triển khai 2 phòng Tư vấn cai nghiện thuốc lá tại tuyến huyện. Kết quả có hơn 15.000 lượt bệnh nhân được tư vấn ngắn, hơn 2.100 lượt bệnh nhân được tư vấn chuyên sâu, có 831 bệnh nhân có hồ sơ theo dõi quá trình cai nghiện thuốc lá.
Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá đã hỗ trợ tổ chức 140 lớp tập huấn cho 5.869 nhân viên y tế thôn bản các nội dung về PCTH thuốc lá và tư vấn cai nghiện thuốc lá trên toàn quốc; tổ chức các buổi truyền thông trực tiếp cho bệnh nhân và người nhà bệnh nhân qua cuộc họp hội đồng bệnh nhân, người nhà bệnh nhân tại các bệnh viện; phân phát 6.600 tài liệu hướng dẫn cai nghiện thuốc lá cho cán bộ y tế; 148.000 tờ rơi cai nghiện thuốc lá cho các cơ sở y tế và người dân.
Trong năm 2024, có 44 tỉnh, thành phố thực hiện nghiên cứu công tác PCTH thuốc lá, các trường Đại học, Viện nghiên cứu thực hiện nghiên cứu trực trạng sử dụng thuốc lá mới trong học sinh; thực trạng vi phạm các quy định cấm quảng cáo, khuyến mại tài trợ; thực trạng cai nghiện thuốc lá…Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá tổ chức 9 lớp tập huấn nâng cao năng lực cho 547 cán bộ của các tỉnh, thành phố về công tác truyền thông, nghiên cứu và công tác mua sắm, đấu thầu, giám sát đánh giá.
Qua nhiều năm chương trình giáo dục PCTH thuốc lá đã đưa vào các trường học, ngày 17/11/2023 Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Quyết định số 3900/QĐ-BGDĐT phê duyệt tài liệu hướng dẫn giáo dục lồng ghép PCTH thuốc lá trong bài giảng môn học, hoạt động giáo dục cấp Trung học phổ thông. Năm 2024, toàn quốc đã có 145 lớp tập huấn, 7.570 giáo viên được tham gia tập huấn, cấp phát gần 100.000 tài liệu hướng dẫn xây dựng PCTH thuốc lá tại trường học.
Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá đã phối hợp với Viện Quy hoạch và Thiết kế Nông nghiệp tiến hành nghiên cứu thí điểm mô hình chuyển đổi ngành nghề trồng cây thuốc lá sang cây nông nghiệp khác tại huyện Bến Cầu tỉnh Tây Ninh và huyện Chi Lăng tỉnh Lạng Sơn. Các tỉnh tổ chức 21 lớp tập huấn cho 1.029 nông dân về PCTH thuốc lá, các nội dung chuyển đổi cây trồng thuốc lá tại tỉnh Cao Bằng, Bắc Cạn, Thái Bình và Khánh Hòa./.
Lâm Quyên