[Đăng ngày: 23/11/2016]
Tại Hội nghị khách hàng thường niên Hội hành nghề Y tế tư nhân được tổ chức vào tháng 10/2016 tại thành phố Nha Trang. BS. Vĩnh Phương báo cáo chuyên đề “Y khoa phòng thủ và sai sót chuyên môn”.
Theo BS. Vĩnh Phương, y khoa phòng thủ là thói quen hành nghề cho làm nhiều xét nghiệm, thủ thuật, hoặc thăm khám không cần thiết (còn gọi là y khoa phòng thủ tích cực – positive defensive medicine), hoặc cố tình lãng tránh các bệnh nhân hoặc thủ thuật có nguy cơ cao (còn gọi là y khoa phòng thủ tiêu cực – negative defensive medicine), chủ yếu để giảm nguy cơ bị truy cứu trách nhiệm pháp lý về những sơ suất chuyên môn có thể xảy ra.
Y khoa phòng thủ cho dù được thực hiện vì nhiều lý do khác nhau như kỳ vọng đạt được các tiêu chuẩn hiệu suất lâm sàng, có quá ít thời gian tiếp xúc với bệnh nhân, mong muốn làm giảm tính bất định, tính không chắc chắn trong y khoa, thì động cơ chính vẫn là để tránh rủi ro sơ suất. Ngoài ra động cơ không hẳn cần phải có ý thức, vì một số lề lối hành nghề y đã trở nên thường quy đến độ các bác sĩ không biết rằng chính mối lo sợ trách nhiệm đã thúc đẩy họ làm vậy. Nhiều thủ thuật y khoa phòng thủ đã được thực hiện nhằm giảm nguy cơ sai sót nhưng có thể gây nên hậu quả trầm trọng.
Cũng theo BS. Phương, ở các nước trên thế giới, các vụ kiện sai sót trong y khoa thường được xem như một cơ chế để nâng cao chất lượng chăm sóc, nhưng với trách nhiệm pháp lý dựa trên thói quen, chúng thực sự đã cản trở việc biến y khoa dựa vào bằng chứng thành thực tiễn hành nghề, làm tổn hại đến bệnh nhân và giảm chất lượng chăm sóc. Luật dân sự ở nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ không những chỉ làm nản lòng mà còn tích cực trừng phạt bác sĩ hành nghề y khoa dựa trên bằng chứng.
Sai sót trong y khoa là một hệ quả chứ không phải là nguyên nhân, nó xuất phát không hẵn hoàn toàn từ con người mà là hệ thống tổ chức. Thay vì tập trung tìm lỗi sai từ cá nhân, các nhà nghiên cứu lâm sàng đang tìm cách sửa đổi lề lối tổ chức và vận hành của các bộ phận liên quan đến việc chăm sóc điều trị bệnh nhân, nhất là bệnh nặng và cấp cứu.
Nghiên cứu của BS. Lucien Leape – Trường Y tế công cộng Đại học Harvard Mỹ chỉ ra sai sót chuyên môn, lỗi của các cá nhân chỉ chiếm khoảng 1%, còn lại 99% là do hệ thống thiết kế “sai sót”. Để ngăn chặn sai sót, lỗi lầm không phải là mệnh lệnh, mà cần quan tâm đến khoa học hành vi, lãnh đạo, quản lý, cấu trúc, cơ sở vật chất. Một khi đã có quy trình, lúc có lỗi xảy ra cũng chỉ có một kết luận duy nhất là “không làm đúng quy trình” thì cần nhìn lại giá trị của quy trình, đào tạo, huấn luyện để thực hiện đúng quy trình, chính sách hỗ trợ làm đúng quy trình, kỹ thuật hỗ trợ quy trình…và “bức tranh lớn hơn” của quy trình đó.
Có thể nói sai sót y khoa là điều khó tránh, nếu không muốn nói là không thể tránh khỏi. Cách duy nhất để loại bỏ y khoa phòng thủ là bảo vệ các bác sĩ khỏi bị kiện vì sơ suất y khoa. Một số tác giả đề xuất hệ thống quản lý hành chính không đổ lỗi, cho phép một nhóm chuyên gia họp để nghe khiếu nại y tế trong trường hợp một bệnh nhân bị tổn hại do sơ suất. Khiếu nại của bệnh nhân sẽ được xem xét một cách nhanh chóng hơn và họ sẽ được bồi thường theo một mức độ tương tự như trong hệ thống pháp luật hiện hành. Hệ thống bồi thường này sẽ được tài trợ bằng phí bảo hiểm trách nhiệm y tế (medical liability premiums). Quan trọng nhất là các bác sĩ có thể tập trung hành nghề y mà không sợ bị kiện, do đó loại bỏ nhu cầu lạm dụng các xét nghiệm, thủ thuật hoặc thăm khám không cần thiết để đối phó.
Đức Bảo
    

  



 

THỜI TIẾT
Độ ẩm:
Gió:

Đang online: 183

Số lượt truy cập: 9283309

SỞ Y TẾ TỈNH KHÁNH HÒA
Khu liên cơ Số 2, 03 Hàn Thuyên, TP. Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa
Điện thoại: 058.3822987 Fax: 058.3827908 Email:syt@khanhhoa.gov.vn
Website: https://syt.khanhhoa.gov.vn
Chịu trách nhiệm chính: BS. CK2 Lê Văn Khoa - Giám đốc Sở Y tế tỉnh Khánh Hòa 
Chung nhan Tin Nhiem Mang