Ung thư nội mạc tử cung là một trong những bệnh ung thư phụ khoa phổ biến nhất trên thế giới.
Từ tháng 4/2009 đến tháng 3/2013, Châu Khắc Tú cùng cộng sự ở Bệnh viện Trung ương Huế đã thực hiện đề tài nghiên cứu phẫu thuật bóc hạch nội soi trong ung thư nội mạc tử cung. Nghiên cứu đã được thực hiện trên 120 phụ nữ ung thư nội mạc tử cung; giai đoạn I có di căn hạch vùng chậu 5,2%; giai đoạn II có 37,5% theo phân loại của FIGO; kết quả giải phẫu bệnh lý (+); tất cả bệnh nhân đều được sinh thiết nội mạc tử cung, siêu âm, chụp cắt lớp vi tính CT hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI). Độ tuổi trung bình của đối tượng nghiên cứu là 59 tuổi. Tác giả nghiên cứu đã chia ra 02 nhóm chỉ định phương pháp phẫu thuật nội soi (24 người) và nhóm chỉ định phẫu thuật mổ bụng hở (96 người). Tiêu chí bệnh nhân chọn phương pháp phẫu thuật nội soi là đánh giá lâm sàng ung thư ở giai đoạn đầu, khám âm đạo thấy tử cung còn di động tốt, ít dính, bệnh nhân mập, không có phẫu thuật bụng trước đó. Kết quả nghiên cứu cho thấy có 22 trường hợp phẫu thuật nội soi thành công, cắt bỏ tử cung và 02 phần phụ, bóc hạch vùng chậu. Thời gian trung bình của phẫu thuật nội soi thấp hơn đáng kể là 115,6 phút so với mổ hở 138,8 phút. Tuy nhiên tỷ lệ biến chứng tương tự nhau trong cả hai nhóm.
Nghiên cứu của Châu Khắc Tú có kết luận là phương pháp nội soi phẫu tích hạch vùng chậu ở những giai đoạn sớm ung thư nội mạc tử cung có thể thay thế cho phương pháp mổ bụng. Nội soi tránh cho bệnh nhân một đường rạch bụng dài, giảm được nguy cơ nhiễm trùng sau mổ, bệnh nhân mau lành hơn, rút ngắn được thời gian nằm viện, ít đau, ít sẹo và thời gian hồi phục ngắn hơn.
Ung thư nội mạc tử cung (ung thư thân tử cung) mọc từ lớp lót bên trong của lòng tử cung. Phần lớn ung thư xuất phát từ đáy tử cung, xâm lấn lớp cơ tử cung, cổ tử cung, vòi trứng, buồng trứng rồi di căn xa hơn.
Triệu chứng ung thư nội mạc tử cung là xuất huyết âm đạo quanh tuổi mãn kinh hoặc sau mãn kinh. Máu thường đỏ sậm, lượng ít, rỉ rả, không đông. Đôi khi thấy máu đỏ tươi, dính máu cục. Giai đoạn trễ hơn thấy dịch âm đạo (huyết trắng), đau bụng dưới, đau lưng, xáo trộn đi tiêu, đi tiểu.
Để xác định chẩn đoán, bác sĩ khám phụ khoa, khám tổng quát, xét nghiệm siêu âm bụng xem kích thước tử cung, bề dày nội mạc tử cung, lòng tử cung có ứ dịch hay không, có bướu vùng chậu không. Xét nghiệm nạo sinh thiết lòng tử cung để xác định chính xác bệnh.
Khi bệnh còn khu trú, ung thư chưa lan ra khỏi thân tử cung bệnh sẽ được điều trị tốt. Lớp cổ tử cung dày là rào cản tự nhiên chống bệnh. Bác sĩ sẽ phẫu thuật cắt tử cung, vòi trứng, hai buồng trứng, có thể kèm theo nạo hạch chậu. Xạ trị sau đó giúp giảm khả năng bệnh tái phát.
Ở phụ nữ mãn kinh là tình trạng không còn nang noãn hoạt động trên buồng trứng. Người phụ nữ sẽ mất kinh liên tiếp 12 tháng, không còn chu kỳ kinh nguyệt nữa, không còn khả năng sinh sản. Nồng độ hormon kích nang trứng FSH tăng cao gấp 10 lần (40-50 mIU/ml); LH tăng cao gấp 03 lần; Estrogen và progesteron giảm thấp. Tuổi mãn kinh vào khoảng 45-55 tuổi. Trước khi có mãn kinh thật sự, có từ 1-2 năm kinh nguyệt không đều về lượng máu mất đi, thời gian hành kinh. Ra huyết âm đạo bất thường đòi hỏi phải khảo sát kỹ để loại trừ ung thư nội mạc tử cung.
Một số phụ nữ đi vào mãn kinh một cách bình thường nhưng một số bị rối loạn thần kinh, tuần hoàn và nội tiết. Một số nghiên cứu cho thấy bổ sung melatonin ở giai đoạn quanh mãn kinh có thể cải thiện hoạt động tuyến giáp và nồng độ gonadotropin, phòng ngừa tình trạng trầm uất liên qua đến mãn kinh.
Trong giai đoạn này do thiếu estrogen hệ niệu sinh dục bị ảnh hưởng, thể hiện các triệu chứng như khô teo niêm mạc âm hộ, âm đạo, cổ tử cung, tiểu lắt nhắt, tiểu són, tiểu gấp, dễ nhiễm trùng tiểu, viêm âm đạo. Ngoài ra, phụ nữ còn có các triệu chứng thoái hóa xương khớp như đau lưng, đau khớp, đau cơ, nguy cơ loãng xương cao.
Phụ nữ ở tuổi mãn kinh, cần thường xuyên tập thể dục để duy trì sự dẻo dai của hệ xương cơ, giúp máu tuần hoàn đều khắp cơ thể. Nên ăn những chất giàu canxi sữa, cua, tôm, cà rốt. Ăn ít mỡ, nhiều rau trái cây đặc biệt là những chất chống ôxy hóa để làm chặn sự lão hóa như những thực phẩm giàu vitamin C, vitamin E và Beta caroten.
Hữu Lai